Moduł oferowany także w ramach programów studiów:
Informacje ogólne:
Nazwa:
Historia kultury polskiej
Tok studiów:
2012/2013
Kod:
HKL-1-201-s
Wydział:
Humanistyczny
Poziom studiów:
Studia I stopnia
Specjalność:
-
Kierunek:
Kulturoznawstwo
Semestr:
2
Profil kształcenia:
Ogólnoakademicki (A)
Język wykładowy:
Polski
Forma i tryb studiów:
Stacjonarne
Osoba odpowiedzialna:
prof. nadzw. dr hab. Siwik Anna (siwikan@agh.edu.pl)
Osoby prowadzące:
dr Parus Magdalena (mpj@agh.edu.pl)
prof. nadzw. dr hab. Siwik Anna (siwikan@agh.edu.pl)
Krótka charakterystyka modułu

Opis efektów kształcenia dla modułu zajęć
Kod EKM Student, który zaliczył moduł zajęć wie/umie/potrafi Powiązania z EKK Sposób weryfikacji efektów kształcenia (forma zaliczeń)
Wiedza
M_W001 Zna podstawowe koncepcje teoretyczne z zakresu nauk humanistycznych i społecznych i umie wskazać ich wpływ na przemiany dokonujące się współcześnie w obszarze kultury i życia społecznego w Polsce. KL1A_W04 Egzamin,
Aktywność na zajęciach,
Kolokwium,
Udział w dyskusji
M_W002 Ma wiedzę i zna terminologię właściwą dla nauk humanistycznych i społecznych, zwłaszcza historii i politologii i wie jak za jej pomocą opisywać dokonujące się przemiany we współczesnej kulturze i w społeczeństwie polskim. KL1A_W04 Aktywność na zajęciach,
Egzamin,
Kolokwium,
Udział w dyskusji
M_W003 Wie jakie znaczenie dla poznania i analizy kształtu kultury w społeczeństwach mają koncepcje teoretyczne i badania prowadzone na gruncie nauk humanistycznych i społecznych zwłaszcza historii i politologii. KL1A_W11 Aktywność na zajęciach,
Egzamin,
Kolokwium,
Udział w dyskusji
Umiejętności
M_U001 Czyta i interpretuje tekst filozoficzny, socjologiczny, antropologiczny oraz źródła historyczne w sposób pozwalający na formuowanie krytycznych opinii w wypowiedziach ustnych i pisemnych na temat zjawisk i procesów zachodzacych we współczesnej Polsce. KL1A_U03, KL1A_U08 Aktywność na zajęciach,
Egzamin,
Kolokwium,
Udział w dyskusji
Kompetencje społeczne
M_K004 Ma świadomość znaczenia refleksji humanistycznej i społecznej dla pełnego zrozumienia i krytycznej oceny zjawisk i procesów zachodzacych w kulturze współczesnie oraz wie jak istotne jest zachowanie własnego dziedzictwa kulturowego. Aktywność na zajęciach,
Egzamin,
Kolokwium,
Udział w dyskusji
Matryca efektów kształcenia w odniesieniu do form zajęć
Kod EKM Student, który zaliczył moduł zajęć wie/umie/potrafi Forma zajęć
Wykład
Ćwicz. audyt.
Ćwicz. lab.
Ćwicz. proj.
Konw.
Zaj. sem.
Zaj. prakt.
Zaj. terenowe
Zaj. warsztatowe
Inne
E-learning
Wiedza
M_W001 Zna podstawowe koncepcje teoretyczne z zakresu nauk humanistycznych i społecznych i umie wskazać ich wpływ na przemiany dokonujące się współcześnie w obszarze kultury i życia społecznego w Polsce. + + - - - - - - - - -
M_W002 Ma wiedzę i zna terminologię właściwą dla nauk humanistycznych i społecznych, zwłaszcza historii i politologii i wie jak za jej pomocą opisywać dokonujące się przemiany we współczesnej kulturze i w społeczeństwie polskim. + + - - - - - - - - -
M_W003 Wie jakie znaczenie dla poznania i analizy kształtu kultury w społeczeństwach mają koncepcje teoretyczne i badania prowadzone na gruncie nauk humanistycznych i społecznych zwłaszcza historii i politologii. + + - - - - - - - - -
Umiejętności
M_U001 Czyta i interpretuje tekst filozoficzny, socjologiczny, antropologiczny oraz źródła historyczne w sposób pozwalający na formuowanie krytycznych opinii w wypowiedziach ustnych i pisemnych na temat zjawisk i procesów zachodzacych we współczesnej Polsce. + + - - - - - - - - -
Kompetencje społeczne
M_K004 Ma świadomość znaczenia refleksji humanistycznej i społecznej dla pełnego zrozumienia i krytycznej oceny zjawisk i procesów zachodzacych w kulturze współczesnie oraz wie jak istotne jest zachowanie własnego dziedzictwa kulturowego. + + - - - - - - - - -
Treść modułu zajęć (program wykładów i pozostałych zajęć)
Wykład:
Historia kultury polskiej

Celem wykładu jest przedstawienie głównych elementów ewolucji kultury polskiej od jej zarania do czasów współczesnych. Spośród różnych paradygmatów kulturowo-cywilizacyjnych przyjmowanych w historiografii, proponujemy podejście Aleksandra Brücknera, którego dzieje kultury obejmują wszystkie dziedziny życia społeczeństwa, z preferencją dla kultury umysłowej, ale uwzględniające też podłoże społeczno-gospodarcze i polityczne. Przedstawione zatem zostaną narodziny i rozwój kultury w Polsce dawnej, przedrozbiorowej, w okresie zaborów, po odzyskaniu niepodległości, wreszcie w okresie PRL. Ważny jest europejski kontekst – wpływ kultury Zachodu i Wschodu, a także funkcje jakie kultura pełniła w dziejach narodu.

1. Przyjęcie chrześcijaństwa i recepcja kultury łacińskiej.
2. Początki polskiej odrębności w Europie. Kultura „złotego wieku”.
3. Sarmatyzm – ideologia i styl życia.
4. Kultura doby Oświecenia.
5. Naród bez państwa. Między walką a pracą – kultura doby romantyzmu i pozytywizmu.
6. Procesy modernizacyjne w Europie i Polsce.
7. Społeczeństwo XIX wieku
8. Młoda Polska. Między społecznikostwem a dekadencją.
9. Kultura w dobie dwudziestolecia międzywojennego.
10. W obliczu zagłady.
11. Okres PRL – między zniewoleniem a przetrwaniem.
12 Kultura polska na emigracji.

Ćwiczenia audytoryjne:

Historia kultury polskiej

Celem zajęć jest wprowadzenie studentów w tematykę rozwoju kultury polskiej od czasów najwcześniejszych do roku 1989. Przyjmując definicję kultury Ph. Bagby’ego jako „regularności w zachowaniach zewnętrznych i wewnętrznych członków społeczeństwa wyjąwszy te których geneza jest na pewno dziedziczna” studenci będą szukać specyficznych cech kultury polskiej w poszczególnych epokach. Przedmiotem zainteresowania będzie zarówno kultura wysoka jak i kultura związana z życiem codziennym kolejnych pokoleń Polaków (zarówno w aspekcie materialnym jak i niematerialnym).

Nakład pracy studenta (bilans punktów ECTS)
Forma aktywności studenta Obciążenie studenta
Sumaryczne obciążenie pracą studenta 144 godz
Punkty ECTS za moduł 5 ECTS
Egzamin lub kolokwium zaliczeniowe 4 godz
Udział w wykładach 30 godz
Udział w ćwiczeniach audytoryjnych 30 godz
Samodzielne studiowanie tematyki zajęć 50 godz
Przygotowanie do zajęć 30 godz
Pozostałe informacje
Sposób obliczania oceny końcowej:

Końcowa ocena z egzaminu, będzie średnią oceny z ćwiczeń (40%) i oceny uzyskanej z egzaminu pisemnego (60%).
Warunkiem przystąpienia do egzaminu jest uzyskanie pozytywnej oceny z ćwiczeń.
Egzamin pisemny – trzy pytania przekrojowe w ciągu 1,5 godz.

Wymagania wstępne i dodatkowe:

Wykłady oczywiście nie są obowiązkowe, niemniej jednak podstawą egzaminu będzie znajomość tematyki wykładów, uzupełniona zalecaną literaturą. Egzamin będzie ściśle powiązany ze szczegółowymi punktami konspektu, podawanymi zawsze przed wykładem.

Zalecana literatura i pomoce naukowe:

Literatura obowiązkowa
M. Bogucka, Kultura Naród Trwanie. Dzieje kultury polskiej od zarania do 1989 roku, Warszawa 2008 (podręcznik podstawowy)
I. Ichnatowicz, A. Mączak, B.Zientara, Janusz Żarnowski, Społeczeństwo polskie od X do XX wieku, Warszawa 1999.
F. Braudel, Gramatyka cywilizacji, Warszawa 2006
W. Reinhard, Życie po europejsku. Od czasów najdawniejszych do współczesności, Warszawa 2009

Literatura zalecana
M. Bogucka, Człowiek i świat. Studia z dziejów kultury i mentalności XV – XVIII w. Warszawa 2008
M. Bogucka, Gorsza płeć. Kobieta w dziejach Europy od antyku po wiek XXI, Warszawa 2006
A. Brückner, Dzieje kultury polskiej, t. I, II i III, Warszawa 1957-58
Epoki i kierunki w Kulturze, Warszawa 2008
N. Elias, O procesie cywilizacji, Warszawa 2011
M. Harris, Krowy, świnie, wojny i czarownice. Zagadki kultury, Katowice 2007
M. Janowski, Narodziny inteligencji 1750-1831, Warszawa 2008
J. Jedlicki, Błędne koło 1832-1864, Warszawa 2008
Historia życia prywatnego. Od Europy feudalnej do renesansu, red. G. Duby, Ossolineum 2005, t.2
Historia życia prywatnego. Od rewolucji francuskiej do I wojny światowej, red. M. Perrot, Ossolineum 1999, t.3
Historia życia prywatnego. Od I wojny światowej do naszych czasów, red. A. Prost i G. Vincent, Ossolineum 2000
A. Krajewski, Między współpracą a oporem. Twórcy kultury wobec systemu politycznego PRL (1975-1980), Warszawa 2004
J. Knaflewska, W. Kot, Księga Kultury Polskiej. Ilustrowana encyklopedia tematyczna kultura i nauka *literatura, Poznań 2007
Kultura Wielkiego Księstwa Litewskiego analizy i obrazy, oprac. V. Ališauskas i inni, Kraków 2006
Kultura polska a kultura europejska: prace ofiarowane Januszowi Tazbirowi w sześćdziesiątą rocznicę urodzin, red. M. Bogucka, J.Kowecki, Warszawa 1987
M.Micińska, Inteligencja na rozdrożach 1864-1918, Warszawa 2008
K. Modzelewski, Barbarzyńska Europa, Warszawa 2004
Nim będzie zapomniana. Szkice o kulturze PRL-u (red. S. Bednarek), Wrocław 1997.
G. Labuda, Rozważania nad teorią i historią cywilizacji, Poznań 2008
M. Leczyk, Druga Rzeczpospolita 1918-1939, Społeczeństwo-Gospodarka-Kultura-Polityka, Warszawa 2006
W. Łoziński, Życie polskie w dawnych wiekach, Kraków 1979
Obyczaje polskie. Wiek XX w krótkich hasłach red.M. Szpakowska, Warszawa 2008
Polska dzielnicowa i zjednoczona. Państwo-Społeczeństwo-Kultura, red. A. Gieysztor, Warszawa 1972
Polska w epoce Odrodzenia. Państwo-Społeczeństwo- Kultura, red. A. Wyczański, Warszawa 1972
Polska XVII wieku, Państwo-Społeczeństwo- Kultura, red. J. Tazbir, Warszawa 1974
Polska w epoce Oświecenia, Państwo-Społeczeństwo- Kultura, red. B. Leśnodorski, Warszawa 1974
Polska na tle procesów rozwojowych Europy w XX wieku, red. S. Sierpowski, Poznań 2002
H.G. Pott, Krótka historia kultury europejskiej, Warszawa 2008
P. Rietbergen, Europe. A Cultural History. Second Edition.
Routledge, Abingdon, 2006 (lub wersja polska P. Rietbergen, Europa, Dzieje kultury, Warszawa 2001)
M. Shore, Kawior I popiół. Życie i śmierć pokolenia oczarowanych i rozczarowanych marksizmem, Warszawa 2008
Społeczeństwo Staropolskie, Seria nowa Tom I, Społeczeństwo a polityka, Warszawa 2008
Społeczeństwo Staropolskie, Seria Nowa Tom II, Społeczeństwo a przestępczość, Warszawa 2009
R. Wapiński, Polska Na styku narodów i kultur. W kręgu przeobrażeń narodowościowych w XIX i XX wieku, Gdańsk 2002
S. Wasylewski, Życie polskie w XIX wieku, Warszawa 2008
J. Tazbir, Sarmaci i świat, Kraków 2001
J. Tazbir, Studia nad kulturą staropolską, Kraków 2001

Publikacje naukowe osób prowadzących zajęcia związane z tematyką modułu:

Nie podano dodatkowych publikacji

Informacje dodatkowe:

Mile będzie widziana dodatkowa lektura książek z serii PWN np. J. Kowalski, A.M.Loba, J. Prokop, Dzieje kultury francuskiej, Warszawa 2006;Cz.Karolak, W. Kunicki, H.Orłowski, Dzieje kultury niemieckiej, Warszawa 2007 i inne.
Osoby zainteresowane literaturą w języku angielskim mogą zapoznać się z programem kursu: History and Culture (Eramus Socrates) zamieszczonej na stronie wydziałowej w języku angielskim.