Module also offered within study programmes:
General information:
Name:
Podstawy geologii
Course of study:
2015/2016
Code:
BOS-1-104-s
Faculty of:
Geology, Geophysics and Environmental Protection
Study level:
First-cycle studies
Specialty:
-
Field of study:
Environmental Protection
Semester:
1
Profile of education:
Academic (A)
Lecture language:
Polish
Form and type of study:
Full-time studies
Course homepage:
 
Responsible teacher:
prof. dr hab. inż. Rajchel Jacek (jrajchel@geolog.geol.agh.edu.pl)
Academic teachers:
Module summary

Description of learning outcomes for module
MLO code Student after module completion has the knowledge/ knows how to/is able to Connections with FLO Method of learning outcomes verification (form of completion)
Social competence
M_K001 Rozumie procesy i zjawiska kształtujące powierzchnię Ziemi OS1A_W01, OS1A_U02, OS1A_K01 Examination
Skills
M_U001 Potrafi zdiagnozować i scharakteryzować najważniejsze typy skał. OS1A_U16, OS1A_U06, OS1A_U01, OS1A_W13, OS1A_K01 Test
M_U002 Potrafi scharakteryzować procesy prowadzące do powstania skał. OS1A_U06, OS1A_K01 Examination
Knowledge
M_W001 Zna teorie wyjaśniające powstanie układu słonecznego, planet i Ziemi. OS1A_W01, OS1A_U02, OS1A_K01 Test
M_W002 Zna i potrafi wyjaśnić podstawowe pojęcia z zakresu geologii ogólnej. OS1A_W01, OS1A_U02, OS1A_K01 Test
M_W003 Zna i potrafi wyjaśnić podstawowe pojęcia z tektoniki płyt, litosfery i orogenezy. OS1A_W01, OS1A_U02, OS1A_K01 Examination
M_W004 Zna i rozumie procesy geologii dynamicznej. OS1A_W01, OS1A_U02, OS1A_K01 Examination
FLO matrix in relation to forms of classes
MLO code Student after module completion has the knowledge/ knows how to/is able to Form of classes
Lecture
Audit. classes
Lab. classes
Project classes
Conv. seminar
Seminar classes
Pract. classes
Zaj. terenowe
Zaj. warsztatowe
Others
E-learning
Social competence
M_K001 Rozumie procesy i zjawiska kształtujące powierzchnię Ziemi - - - - - - + - - - -
Skills
M_U001 Potrafi zdiagnozować i scharakteryzować najważniejsze typy skał. + - - - - - + - - - -
M_U002 Potrafi scharakteryzować procesy prowadzące do powstania skał. + - - - - - + - - - -
Knowledge
M_W001 Zna teorie wyjaśniające powstanie układu słonecznego, planet i Ziemi. + - - - - - - - - - -
M_W002 Zna i potrafi wyjaśnić podstawowe pojęcia z zakresu geologii ogólnej. + - - - - - - - - - -
M_W003 Zna i potrafi wyjaśnić podstawowe pojęcia z tektoniki płyt, litosfery i orogenezy. + - - - - - - - - - -
M_W004 Zna i rozumie procesy geologii dynamicznej. + - - - - - - - - - -
Module content
Lectures:

WYKŁADY:

1. Wprowadzenie, definicja geologii ogólnej, cele i zadania, omówienie programu, literatura zalecana. Układ Słoneczny planety, powstanie kuli ziemskiej (2h).
2. Wiek Ziemi i metody jego oznaczania. Pojęcie czasu geologicznego. Budowa Ziemi. Struktura skorupy ziemskiej. Grawitacja. Stan termiczny i magnetyzm Ziemi (2h).
3. Budowa sedymentosfery – jednostki sedymentacyjne, ułożenie warstw. Transgresje i regresje morskie. Niezgodności. Ruchy pionowe skorupy ziemskiej. Izostazja (2h).
4. Główne założenia teorii tektoniki płyt litosferycznych. Przesłanki dryftu kontynentów, hipoteza Wegenera, krytyka dryftu kontynentalnego (2h)..
5. Charakterystyka stref: akrecji, subdukcji i uskoków transformujących. Kraton, platforma, tarcza, ryft, aulakogen, obdukcja, ofiolity (2h).
6. Trzęsienia Ziemi. Przyczyny, rodzaje fal, rozmieszczenie trzęsień Ziemi (2h).
7. Deformacje skorupy ziemskiej, typy deformacji tektonicznych (2h).
8. Orogeneza, rodzaje orogenów, góry fałdowe Ziemi (2h).
9. Wulkanizm – przyczyny, przebieg i produkty. Rozmieszczenie wulkanów, klasyfikacja zjawisk wulkanicznych (2h).
10. Plutonizm – powstawanie, różnicowanie i krystalizacja magmy. Szeregi reakcyjne i procesy pomagmowe. Intruzje zgodne i niezgodne. Klasyfikacja skał głębinowych. Intruzje magmowe (2h).
11. Metamorfizm- definicja, czynniki metamorfizmu, facje metamorfizmu, rodzaje metamorfizmu (2h).
12. Wietrzenie fizyczne, insolacja, dezintegracja granularna i blokowa, zamróz, strefa wiecznej marzłoci (2h).
13. Wietrzenie chemiczne. czynniki wietrzenie chemicznego, wietrzenie sialitowe i alitowe glinokrzemianów, minerały ilaste i glinowe, lateryt, boksyty. Gleby (2h).
14. Wody podziemne (2h).
15. Zjawiska krasowe i suffozja (2h).
16. Powierzchniowe ruchy masowe i ich klasyfikacja (2h).
17. Ablacja deszczowa, erozja i akumulacja rzeczna (2h).
18. Działalność eoliczna (2h).
19. Erozyjna i akumulacyjna działalność lodowców. Osady fluwio- i limnoglacjalne. Przyczyny zlodowaceń (2h).
20. Sedymentacja w jeziorach i bagnach. Powstanie węgla kamiennego (2h).
21. Erozyjna działalność morza w strefie brzegowej i na dnie (2h).
22. Sedymentacja w morzu (2h).
23. Facje i formacje osadowe (2h).
24. Diageneza (2h).
25. Cykl geologiczny. Cykliczność rozwoju geotektonicznego Ziemi (2h).
26. Geodynamika a klimat Ziemi (2h).
27. Podsumowanie, zagadnienia egzaminacyjne (2h).

Practical classes:

ZAJĘCIA PRAKTYCZNE:
Tabela geochronologiczna. Cechy fizyczne minerałów – pokrój, łupliwość, przełam,przezroczystość, barwa, połysk, rysa, twardość, skala Mohsa i skala bezwzględna. Minerały skał magmowych – główne, poboczne, akcesoryczne. Podstawowe tekstury i struktury skał magmowych. Kryteria uproszczonej klasyfikacji skał magmowych, główni przedstawiciele. Minerały skał osadowych – allogeniczne i autigeniczne. Podstawowe tekstury i struktury skał osadowych. Kryteria klasyfikacji skal osadowych. Główne grupy skał osadowych: a) skały klastyczne i piroklastyczne; b) skały pochodzenia chemicznego, hydrogenicznego i organogenicznego: rezydualne skały ilaste, skały węglanowe, ewaporaty, skały krzemionkowe, skały żelaziste, skały alitowe i skały fosforanowe; c) kaustobiolity.

Minerały skał metamorficznych. Tekstury i struktury skał metamorficznych. Klasyfikacja skał metamorficznych (meta- i para-): a) skały powstałe w metamorfizmie regionalnym; b) skały powstałe w metamorfizmie dyslokacyjnym; c) skały powstałe w metamorfizmie kontaktowym; d) skały powstałe w metamorfizmie metasomatycznym. Laboratoryjne modelowanie wybranych struktur sedymentacyjnych. Struktury sedymentacyjne, deformacyjne i in. oraz ichnofauna (demonstracja w Muzeum ING UJ).

Student workload (ECTS credits balance)
Student activity form Student workload
Summary student workload 125 h
Module ECTS credits 5 ECTS
Participation in lectures 42 h
Participation in fieldworks 28 h
Realization of independently performed tasks 55 h
Additional information
Method of calculating the final grade:

Ocena końcowa jest średnią ocen z zaliczenia części ćwiczeniowej (waga 0,4) i wykładowej (waga 0,6).

Prerequisites and additional requirements:

Znajomość podstaw biologii, geografii, fizyki i chemii.

Recommended literature and teaching resources:

• Geologia dynamiczna. Książkiewicz M., 1979, Wydawnictwo Geologiczne, Warszawa..
• Zarys fizyki Ziemi [Introduction to physics of the earth] / Zofia MORTIMER. Kraków : Uczelniane Wydawnictwa Naukowo-Dydaktyczne, 2001. - 2004, 1 s. - (Skrypty Uczelniane / Akademia Górniczo-Hutnicza im. Stanisława Staszica w Krakowie ; SU 1615).
• Geologia dynamiczna. 2006. Mizerski Włodzimierz Publisher: Wydawnictwo Naukowe PWN
• Multimedialna encyklopedia PWN 1/natura/Ziemia
• Słownik geologii dynamicznej. W. Jaroszewski, L. Marks, A. Radomski,, Wyd. Geol., Warszawa 1985, ss. 310.
• Stanley S.M., 2002. Historia Ziemi. Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa, 659 s.
• Dadlez R., Jaroszewski, W., 1994, Tektonika, PWN, Warszawa, 743 p.
• Oceanologia, Gasinski, A, Radomski A, 2004. Wyd. UJ
• Duxbury A. C., Duxbury A. B & Sverdrup K. A., 2002. Oceany Świata. PWN, Warszawa, 636.
• Literatura w jęz. angielskim:
• Physical Geology, 11th Edition. Charles Plummer, David McGeary, Diane H. Carlson. 2005. McGraw-Hill College
• Introduction to Physical Geology. Edward J. Tarbuck, Frederick K. Lutgens, Dennis Tasa, 2004. Earth: An Prentice Hall
• Geology. Stanley Chernicoff, Donna Whitney, 2006. Prentice Hall
• Dadlez R., Jaroszewski, W., 1994, Tektonika, PWN, Warszawa, 743 p.
• Oceanologia, Gasinski, A, Radomski A, 2004. Wyd. UJ
• Duxbury A. C., Duxbury A. B & Sverdrup K. A., 2002. Oceany Świata. PWN, Warszawa, 636.
• Physical Geology, 11th Edition. Charles Plummer, David McGeary, Diane H. Carlson. 2005. McGraw-Hill College
• Introduction to Physical Geology. Edward J. Tarbuck, Frederick K. Lutgens, Dennis Tasa, 2004. Earth: An Prentice Hall
• Geology. Stanley Chernicoff, Donna Whitney, 2006. Prentice Hall

Scientific publications of module course instructors related to the topic of the module:

Additional scientific publications not specified

Additional information:

None