Moduł oferowany także w ramach programów studiów:
Informacje ogólne:
Nazwa:
Modelowanie procesów hydrogeochemicznych
Tok studiów:
2015/2016
Kod:
BGG-2-306-HG-s
Wydział:
Geologii, Geofizyki i Ochrony Środowiska
Poziom studiów:
Studia II stopnia
Specjalność:
Hydrogeologia i geologia inżynierska
Kierunek:
Górnictwo i Geologia
Semestr:
3
Profil kształcenia:
Ogólnoakademicki (A)
Język wykładowy:
Polski
Forma i tryb studiów:
Stacjonarne
Strona www:
 
Osoba odpowiedzialna:
dr inż. Kania Jarosław (jkania@agh.edu.pl)
Osoby prowadzące:
dr inż. Kania Jarosław (jkania@agh.edu.pl)
prof. dr hab. Rapantova Nada (rapantova@agh.edu.pl)
Krótka charakterystyka modułu

Opis efektów kształcenia dla modułu zajęć
Kod EKM Student, który zaliczył moduł zajęć wie/umie/potrafi Powiązania z EKK Sposób weryfikacji efektów kształcenia (forma zaliczeń)
Wiedza
M_W001 Ma podstawową wiedzę o zasadach tworzenia hydrogeochemicznych modeli konceptualnych GG2A_W11 Kolokwium
M_W002 Ma podstawową wiedzę o możliwości wykorzystania modelowania hydrogeochemicznego do rozwiązywania zagadnień związanych z kształtowaniem się składu chemicznego wód podziemnych GG2A_W11, GG2A_W03 Kolokwium
M_W003 Zna możliwości i ograniczenia typowych programów komputerowych wykorzystywanych do modelowania hydrogeochemicznego GG2A_W03 Kolokwium
Umiejętności
M_U001 Potrafi modelować wybrane typowe reakcje fizykochemiczne zachodzące w środowisku wodnym GG2A_U09 Sprawozdanie,
Aktywność na zajęciach
M_U002 Potrafi modelować zmiany składu chemicznego wody w czasie przepływu w warstwie wodonośnej GG2A_U09 Sprawozdanie,
Aktywność na zajęciach
Kompetencje społeczne
M_K001 Ma świadomość konieczności dalszego samokształcenia GG2A_K01 Aktywność na zajęciach
Matryca efektów kształcenia w odniesieniu do form zajęć
Kod EKM Student, który zaliczył moduł zajęć wie/umie/potrafi Forma zajęć
Wykład
Ćwicz. aud
Ćwicz. lab
Ćw. proj.
Konw.
Zaj. sem.
Zaj. prakt
Zaj. terenowe
Zaj. warsztatowe
Inne
E-learning
Wiedza
M_W001 Ma podstawową wiedzę o zasadach tworzenia hydrogeochemicznych modeli konceptualnych + - - - - - - - - - -
M_W002 Ma podstawową wiedzę o możliwości wykorzystania modelowania hydrogeochemicznego do rozwiązywania zagadnień związanych z kształtowaniem się składu chemicznego wód podziemnych + - - - - - - - - - -
M_W003 Zna możliwości i ograniczenia typowych programów komputerowych wykorzystywanych do modelowania hydrogeochemicznego + - - - - - - - - - -
Umiejętności
M_U001 Potrafi modelować wybrane typowe reakcje fizykochemiczne zachodzące w środowisku wodnym - - + - - - - - - - -
M_U002 Potrafi modelować zmiany składu chemicznego wody w czasie przepływu w warstwie wodonośnej - - + - - - - - - - -
Kompetencje społeczne
M_K001 Ma świadomość konieczności dalszego samokształcenia + - - - - - - - - - -
Treść modułu zajęć (program wykładów i pozostałych zajęć)
Wykład:

Opis procesów hydrogeochemicznych zachodzących w układzie wieloskładnikowym
woda–faza stała–faza gazowa przy użyciu modelowania hydrogeochemicznego.
Rodzaje modeli hydrogeochemicznych. Zasady tworzenia hydrogeochemicznych
modeli konceptualnych. Możliwości i ograniczenia typowych programów
komputerowych wykorzystywanych do modelowania hydrogeochemicznego. Przykłady
modelowania oddziaływania woda-skała.
Hydrogeochemiczne przeobrażenia środowiska wodnego związane z górniczą eksploatacją kopalin i surowców energetycznych, zmiany wywołane zaprzestaniem odwadniania kopalń – kwaśne i zanieczyszczone wody kopalniane. Możliwości, instrumenty i metody przeciwdziałania zagrożeniom tego typu.
Hydrodynamiczne przeobrażenia warunków hydrogeologicznych i hydrologicznych związane z górniczą eksploatacją kopalin i surowców energetycznych; zmiany wywołane zaprzestaniem odwadniania kopalń. Możliwości, instrumenty i metody przeciwdziałania zagrożeniom tego typu.

Ćwiczenia laboratoryjne:

Modelowanie wybranych typowych reakcji fizykochemicznych zachodzących w
środowisku wodnym. Modelowanie zmian składu chemicznego wody w czasie
przepływu w warstwie wodonośnej. Źródła niepewności w modelowaniu
hydrogeochemicznym.

Nakład pracy studenta (bilans punktów ECTS)
Forma aktywności studenta Obciążenie studenta
Sumaryczne obciążenie pracą studenta 88 godz
Punkty ECTS za moduł 3 ECTS
Udział w wykładach 42 godz
Udział w ćwiczeniach laboratoryjnych 14 godz
Samodzielne studiowanie tematyki zajęć 8 godz
Przygotowanie do zajęć 8 godz
Przygotowanie sprawozdania, pracy pisemnej, prezentacji, itp. 14 godz
Egzamin lub kolokwium zaliczeniowe 2 godz
Pozostałe informacje
Sposób obliczania oceny końcowej:

Ocena z kolokwium z wykładów (50%), ocena ze sprawozdań z ćwiczeń (30%), ocena z aktywności na
ćwiczeniach (20%)

Wymagania wstępne i dodatkowe:

Nie podano wymagań wstępnych lub dodatkowych

Zalecana literatura i pomoce naukowe:

Parkhurst D.L., Appelo C.A.J., 2013, Description of input and examples for PHREEQC version 3—A
computer program for speciation, batch-reaction, one-dimensional transport, and inverse geochemical
calculations. U.S. Geological Survey Techniques and Methods, book 6, chap. A43.
Appelo C.A.J., Postma D., 2005, Geochemistry, groundwater and pollution . A.A. Balkema, Rotterdam.
Zhu Ch., Anderson G., 2002, Environmental applications of geochemical modeling. Cambridge
University Press.
Macioszczyk A., Dobrzyński D., 2007 – Hydrogeochemia strefy aktywnej wymiany wód podziemnych.
Wyd. Nauk. PWN, Warszawa.

Publikacje naukowe osób prowadzących zajęcia związane z tematyką modułu:

Harat A., Rapantova N., Grmela A., Adamczyk Z., 2015, Impact of mining activities in the Upper Silesian coal basin on surface water and possibilities of its reduction. Journal of Ecological Engineering 16(3): 61–69. DOI: 10.12911/22998993/2806.
Rapantova N., Licbinska M, Babka O., Grmela A., Pospisil P., 2012, Impact of uranium mines closure and abandonment on groundwater quality. Environmental Science and Pollution Research 20(11), DOI: 10.1007/s11356-012-1340-z.
Rapantova N., Grmela A., Michalek B., Unucka J., Vojtek D., 2010 – NonTraditional Utilization of Uranium Deposits After Underground Mining Completion.
Witczak S., Kania J., Kmiecik E., 2013, Katalog wybranych fizycznych i chemicznych wskaźników
zanieczyszczeń wód podziemnych i metod ich oznaczania. Biblioteka Monitoringu Środowiska. Inspekcja
Ochrony Środowiska, Warszawa. 717 s.
Kępińska B., Kania J., 2011, Wytrącanie substancji mineralnych w systemach i instalacjach
geotermalnych. W: Atlas zasobów wód i energii geotermalnej Karpat Zachodnich (red. W. Górecki).
Ministerstwo Środowiska; Akademia Górniczo-Hutnicza im. Stanisława Staszica w Krakowie, Katedra
Surowców Energetycznych, 713-718.
Kania J., 2003, Geochemical interpretation of thermal fluids from low-temperature wells in
Stykkishólmur, W-Iceland, and Pyrzyce, NW-Poland. W: Geothermal Training in Iceland 2003. Reports of
the United Nations University Geothermal Training Programme (ed. L. S. Georgsson): 305-336,
Reykjavik.

Informacje dodatkowe:

Student ma prawo do trzykrotnego przystąpienia do kolokwium zaliczeniowego z wykładów, w tym
jeden raz w terminie podstawowym i dwa razy w terminie poprawkowym.
Podstawowym terminem uzyskania zaliczenia z ćwiczeń laboratoryjnych jest koniec zajęć w danym semestrze. Studentowi przysługują dwa terminy poprawkowe zaliczenia zajęć.