Moduł oferowany także w ramach programów studiów:
Informacje ogólne:
Nazwa:
Fizykochemia odpadów stałych
Tok studiów:
2015/2016
Kod:
BIS-2-105-GO-s
Wydział:
Geologii, Geofizyki i Ochrony Środowiska
Poziom studiów:
Studia II stopnia
Specjalność:
Gospodarka odpadami
Kierunek:
Inżynieria Środowiska
Semestr:
1
Profil kształcenia:
Ogólnoakademicki (A)
Język wykładowy:
Polski
Forma i tryb studiów:
Stacjonarne
Strona www:
 
Osoba odpowiedzialna:
dr inż. Hycnar Elżbieta (hycnar@geol.agh.edu.pl)
Osoby prowadzące:
dr inż. Hycnar Elżbieta (hycnar@geol.agh.edu.pl)
dr inż. Bożęcki Piotr (pbozecki@agh.edu.pl)
Krótka charakterystyka modułu

Opis efektów kształcenia dla modułu zajęć
Kod EKM Student, który zaliczył moduł zajęć wie/umie/potrafi Powiązania z EKK Sposób weryfikacji efektów kształcenia (forma zaliczeń)
Wiedza
M_W001 Student rozumie pojęcia: mineralne surowce odpadowe, kopaliny towarzyszące, złoża antropogeniczne. Kolokwium
M_W002 Student ma szczegółową wiedzę na temat składu mineralnego, chemicznego, właściwości fizykochemicznych krajowych odpadów mineralnych zgromadzonych na hałdach i powstających w trakcie bieżącej eksploatacji, przeróbki i przetwórstwa: węgla kamiennego i brunatnego, rud Cu, Zn-Pb, Fe, S, surowców skalnych i ceramicznych. Kolokwium
M_W003 Student ma szczegółową wiedzę na temat możliwości wykorzystania krajowych odpadów mineralnych zgromadzonych na hałdach i powstających w trakcie bieżącej eksploatacji, przeróbki i przetwórstwa: węgla kamiennego i brunatnego, rud Cu, Zn-Pb, Fe, S, surowców skalnych i ceramicznych. Kolokwium
M_W004 Student zna metody badań kopalin towarzyszących i mineralnych surowców odpadowych wykorzystywanych w ocenie ich jakości i określeniu przydatności. Kolokwium
Umiejętności
M_U001 Student zna kryteria jakości i potrafi dobrać odpowiednią metodykę badań w celu określenia przydatności podstawowych kopalin towarzyszących i mineralnych surowców odpadowych w przemyśle ceramicznym, materiałów budowlanych, ogniotrwałych, ochronie środowiska i rolnictwie. Kolokwium
M_U002 Student potrafi scharakteryzować i ocenić podstawowe własności fizykochemiczne kopalin towarzyszących i odpadów mineralnych na podstawie badań mineralogiczno-chemicznych. Kolokwium
Matryca efektów kształcenia w odniesieniu do form zajęć
Kod EKM Student, który zaliczył moduł zajęć wie/umie/potrafi Forma zajęć
Wykład
Ćwicz. aud
Ćwicz. lab
Ćw. proj.
Konw.
Zaj. sem.
Zaj. prakt
Zaj. terenowe
Zaj. warsztatowe
Inne
E-learning
Wiedza
M_W001 Student rozumie pojęcia: mineralne surowce odpadowe, kopaliny towarzyszące, złoża antropogeniczne. + + - - - - - - - - -
M_W002 Student ma szczegółową wiedzę na temat składu mineralnego, chemicznego, właściwości fizykochemicznych krajowych odpadów mineralnych zgromadzonych na hałdach i powstających w trakcie bieżącej eksploatacji, przeróbki i przetwórstwa: węgla kamiennego i brunatnego, rud Cu, Zn-Pb, Fe, S, surowców skalnych i ceramicznych. + + - - - - - - - - -
M_W003 Student ma szczegółową wiedzę na temat możliwości wykorzystania krajowych odpadów mineralnych zgromadzonych na hałdach i powstających w trakcie bieżącej eksploatacji, przeróbki i przetwórstwa: węgla kamiennego i brunatnego, rud Cu, Zn-Pb, Fe, S, surowców skalnych i ceramicznych. + + - - - - - - - - -
M_W004 Student zna metody badań kopalin towarzyszących i mineralnych surowców odpadowych wykorzystywanych w ocenie ich jakości i określeniu przydatności. + + - - - - - - - - -
Umiejętności
M_U001 Student zna kryteria jakości i potrafi dobrać odpowiednią metodykę badań w celu określenia przydatności podstawowych kopalin towarzyszących i mineralnych surowców odpadowych w przemyśle ceramicznym, materiałów budowlanych, ogniotrwałych, ochronie środowiska i rolnictwie. + + - - - - - - - - -
M_U002 Student potrafi scharakteryzować i ocenić podstawowe własności fizykochemiczne kopalin towarzyszących i odpadów mineralnych na podstawie badań mineralogiczno-chemicznych. + + - - - - - - - - -
Treść modułu zajęć (program wykładów i pozostałych zajęć)
Wykład:

1. Mineralne surowce odpadowe, kopaliny towarzyszące, złoża antropogeniczne – definicje, klasyfikacja. Akty prawne dotyczące odpadów mineralnych – ustawy, rozporządzenia, instrukcje. Metodyka badań mineralnych surowców odpadowych w określaniu jakości. Złoża antropogeniczne a problem jakości zgromadzonych kopalin (2h)

2. Odpady mineralne z górnictwa i przeróbki węgla kamiennego – skład mineralny i chemiczny, właściwości fizykochemiczne, podstawowe kierunki wykorzystania. (1h)

3. Kopaliny towarzyszące w złożach węgla brunatnego (rejon bełchatowski, turoszowski, konińsko-adamowski) – litologia, charakterystyka mineralogiczno-chemiczna, właściwości surowcowe, kierunki wykorzystania aktualne i perspektywiczne. (2h)

4. Odpady energetyczne – żużle, popioły lotne, odpady zawierające produkty odsiarczania – charakterystyka mineralogiczno-chemiczna, właściwości fizykochemiczne, możliwości wykorzystania. (2h)

5. Odpady z procesów odsiarczania spalin w elektrowniach – rodzaje, charakterystyka mineralogiczno-chemiczna, właściwości fizykochemicze, kierunki wykorzystania. Przegląd metod redukcji emisji SO2 do atmosfery. (2h)

6. Mineralne surowce odpadowe z górnictwa i przeróbki rud Cu, Zn-Pb – podział, charakterystyka mineralogiczno-chemiczna, właściwości fizykochemiczne, możliwości wykorzystania. (1h)

7. Odpady zgromadzone na hałdach po dawnym górnictwie i hutnictwie rud Fe – charakterystyka mineralogiczno-chemiczna, właściwości fizykochemiczne, możliwości wykorzystania. (1h)

8. Mineralne surowce odpadowe z hutnictwa żelaza i metali nieżelaznych – rodzaje, charakterystyka mineralogiczno-chemiczna, właściwości fizykochemiczne, kierunki wykorzystania. (1h)

9. Mineralne surowce odpadowe z górnictwa i przeróbki siarki, surowców skalnych i ceramicznych – charakterystyka mineralogiczno-chemiczna, właściwości fizykochemiczne, możliwości wykorzystania. (1h)

10. Kopaliny towarzyszące i mineralne surowce odpadowe z wybranych lokalnych złóż surowców skalnych i ceramicznych – nowe kierunki wykorzystania w ochronie środowiska. (1h)

11. Odpady niebezpieczne – klasyfikacja, charakterystyka mineralogiczno-chemiczna, właściwości fizykochemiczne, metody składowania i neutralizacji.(1h)

Ćwiczenia audytoryjne:
  1. 1. Odpady drobnoziarniste – podział, charakterystyka (2h).

    2. Substancja mineralna w węglu – skład fazowy i chemiczny. Transformacje minerałów zachodzące podczas spalania węgla. (2h)

    3. Metodyka badań jakości popiołów lotnych – skład fazowy i chemiczny, właściwości fizykochemiczne. (2h)

    4. Zastosowanie wybranych metod badań jakości popiołów lotnych do określenia ich przydatności (na przykładzie popiołów lotnych pochodzących ze spalania węgla kamiennego, brunatnego i biomasy w krajowych elektrowniach i elektrociepłowniach). (8h)

    3. Zagospodarowanie popiołów lotnych – aktualne i perspektywiczne. (2)

    4. Przetwarzania popiołów lotnych i innych odpadów drobnoziarnistych. Charakterystyka metod przetwarzania – zagęszczanie, aglomeracja, brykietowanie, zeszkliwienie. Metodyka badań jakości przetworzonych odpadów mineralnych. Możliwości zagospodarowania (5h)

    5. Składowanie popiołów lotnych i innych odpadów drobnoziarnistych – wymagania, metody składowania (2h)

    6. Badania jakości popiołów lotnych pochodzących z krajowych elektrowni i elektrociepłowni – podsumowanie, omówienie i wystąpienie/prezentacja wyników badań. (5)

    7. Zaliczenie przedmiotu – kolokwium (2h)

  2. 1. Odpady drobnoziarniste – podział, charakterystyka (2h).

    2. Substancja mineralna w węglu – skład fazowy i chemiczny. Transformacje minerałów zachodzące podczas spalania węgla. (2h)

    3. Metodyka badań jakości popiołów lotnych – skład fazowy i chemiczny, właściwości fizykochemiczne. (2h)

    4. Zastosowanie wybranych metod badań jakości popiołów lotnych do określenia ich przydatności (na przykładzie popiołów lotnych pochodzących ze spalania węgla kamiennego, brunatnego i biomasy w krajowych elektrowniach i elektrociepłowniach). (8h)

    3. Zagospodarowanie popiołów lotnych – aktualne i perspektywiczne. (2)

    4. Przetwarzania popiołów lotnych i innych odpadów drobnoziarnistych. Charakterystyka metod przetwarzania – zagęszczanie, aglomeracja, brykietowanie, zeszkliwienie. Metodyka badań jakości przetworzonych odpadów mineralnych. Możliwości zagospodarowania (5h)

    5. Składowanie popiołów lotnych i innych odpadów drobnoziarnistych – wymagania, metody składowania (2h)

    6. Badania jakości popiołów lotnych pochodzących z krajowych elektrowni i elektrociepłowni – podsumowanie, omówienie i wystąpienie/prezentacja wyników badań. (5)

    7. Zaliczenie przedmiotu – kolokwium (2h)

Nakład pracy studenta (bilans punktów ECTS)
Forma aktywności studenta Obciążenie studenta
Sumaryczne obciążenie pracą studenta 87 godz
Punkty ECTS za moduł 3 ECTS
Udział w wykładach 14 godz
Udział w ćwiczeniach audytoryjnych 28 godz
Samodzielne studiowanie tematyki zajęć 15 godz
Przygotowanie sprawozdania, pracy pisemnej, prezentacji, itp. 15 godz
Egzamin lub kolokwium zaliczeniowe 2 godz
Przygotowanie do zajęć 10 godz
Dodatkowe godziny kontaktowe z nauczycielem 3 godz
Pozostałe informacje
Sposób obliczania oceny końcowej:

Ocena końcowa stanowi średnią arytmetyczną ocen z wystąpienia/prezentacji oraz kolokwium zaliczeniowego.

Wymagania wstępne i dodatkowe:

Znajomość podstawowych metod badań minerałów i skał.
Znajomość składu mineralnego skał skorupy ziemskiej.

Zalecana literatura i pomoce naukowe:

K. Galos (red.) 2009: Mineralne surowce odpadowe. Wydawnictwo Instytutu GSMiE PAN, Kraków.
Cz. Rosik-Dulewska, 2006: Podstawy gospodarki odpadami. Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
T. Ratajczak, 1998: „Hałdy po górnictwie rud żelaza w rejonie częstochowskim. Stan aktualny
i możliwości zagospodarowania”. Instytutu GSMiE PAN, Kraków.
T. Ratajczak, B. Strzelska-Smakowska, 2007: „Rola kopalin lokalnych i mineralnych surowców
w złożach antropogenicznych w ochronie środowiska (na przykładzie powiatu chrzanowskiego). Poradnik metodyczny”. Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki wodnej, Warszawa.
J. Hycnar 2006: Czynniki wpływające na właściwości fizykochemiczne i użytkowe stałych produktów spalania paliw w paleniskach fluidalnych. Wydawnictwo Górnicze, Katowice.
G. Borowski 2013: Metody przetwarzania odpadów drobnoziarnistych na produkty użyteczne. Politechnika Lubelska, Lublin.
T. Ratajczak (red), 1999: „Masy popiołowo mineralne i ich wykorzystanie w górnictwie węglowym”. Polskie Towarzystwo Mineralogiczne – prace specjalne, zesz. 13.
A. Paulo (red), 1995: „Ochrona środowiska przyrodniczego i zasobów mineralnych”. Wydawnictwo Instytutu Gospodarki Surowcami Mineralnymi i Energią PAN, Kraków

Publikacje naukowe osób prowadzących zajęcia związane z tematyką modułu:

Nie podano dodatkowych publikacji

Informacje dodatkowe:

Brak