Module also offered within study programmes:
General information:
Name:
Cyberkultura i cyberspołeczeństwo
Course of study:
2019/2020
Code:
HKLT-1-501-s
Faculty of:
Humanities
Study level:
First-cycle studies
Specialty:
-
Field of study:
Cultural Studies
Semester:
5
Profile of education:
Academic (A)
Lecture language:
Polish
Form and type of study:
Full-time studies
Responsible teacher:
dr hab. Branicki Wacław (branicki@agh.edu.pl)
Module summary

Celem kursu jest przedstawienie i przedyskutowanie zmian kulturowych i społecznych, które są uwarunkowane przez rozwój technologii medialnych.

Description of learning outcomes for module
MLO code Student after module completion has the knowledge/ knows how to/is able to Connections with FLO Method of learning outcomes verification (form of completion)
Social competence: is able to
M_K001 Na podstawie analizy rzeczywistości społecznej i kultury we współczesnych społeczeństwach samodzielnie wyszukuje tematy i dokonuje analizy postawionych przed nim zadań teoretycznych i praktycznych. Samodzielnie ocenia stopień zaawansowania pracy i ją organizauje. KLT1A_K05, KLT1A_K04, KLT1A_K06 Examination,
Activity during classes
Skills: he can
M_U001 Studenci potrafią zastosować wybrane elementy metody fenomenologicznej do badania zjawisk kulturowych i społecznych tworzonych w cyberprzestrzeni. KLT1A_U05, KLT1A_U22 Test,
Activity during classes
M_U002 Potrafi dokonać krytycznej analizy przemian zachodzących we współczesnym świecie społecznym i na gruncie sztuki pod wpływem technologii i rozwoju mediów elektronicznych. KLT1A_U07, KLT1A_U23 Activity during classes,
Examination
M_U003 Studenci potrafią na podstawie analizy sformułować cząstkowe wnioski dotyczące stanu współczesnej kultury i społeczeństwa. KLT1A_U11, KLT1A_U10 Test,
Activity during classes
Knowledge: he knows and understands
M_W001 Zna podstawowe teorie humanistyczne i społeczne oraz ich terminologię i założenia badawcze na temat tego, jaką role w dzisiejszym kulturoznastwie odgrywa refleksja nad nowymi mediami w pespektywie powstawania cyberspołeczeństwa i tworzenia cyberkultury oraz w przestrzeni wspólczesnej sztuki. KLT1A_W01, KLT1A_W07, KLT1A_W11 Examination
M_W002 Posiada wiedzę na temat wybranych programów komputerowych i technologii informatycznych i audiowizualnych. KLT1A_W07 Examination
M_W003 Ma wiedzę teoretyczną i metodologiczną pozwalającą na analizę współczesnego społeczeństwa oraz sztuki współczesnej, zmieniającego się pod wpływem nowych technologii, zwłaszcza medialnych. KLT1A_W12, KLT1A_W22 Examination
M_W004 Studenci wiedzą, w jaki sposób zastosować wybrane elementy pragmatyki logicznej do przeprowadzenia analizy zastosowania terminu w różnych kontekstach znaczeniowych. KLT1A_W12 Activity during classes
Number of hours for each form of classes:
Sum (hours)
Lecture
Audit. classes
Lab. classes
Project classes
Conv. seminar
Seminar classes
Pract. classes
Zaj. terenowe
Zaj. warsztatowe
Prace kontr. przejść.
Lektorat
30 15 0 0 0 15 0 0 0 0 0 0
FLO matrix in relation to forms of classes
MLO code Student after module completion has the knowledge/ knows how to/is able to Form of classes
Lecture
Audit. classes
Lab. classes
Project classes
Conv. seminar
Seminar classes
Pract. classes
Zaj. terenowe
Zaj. warsztatowe
Prace kontr. przejść.
Lektorat
Social competence
M_K001 Na podstawie analizy rzeczywistości społecznej i kultury we współczesnych społeczeństwach samodzielnie wyszukuje tematy i dokonuje analizy postawionych przed nim zadań teoretycznych i praktycznych. Samodzielnie ocenia stopień zaawansowania pracy i ją organizauje. + - - - + - - - - - -
Skills
M_U001 Studenci potrafią zastosować wybrane elementy metody fenomenologicznej do badania zjawisk kulturowych i społecznych tworzonych w cyberprzestrzeni. - - - - + - - - - - -
M_U002 Potrafi dokonać krytycznej analizy przemian zachodzących we współczesnym świecie społecznym i na gruncie sztuki pod wpływem technologii i rozwoju mediów elektronicznych. + - - - + - - - - - -
M_U003 Studenci potrafią na podstawie analizy sformułować cząstkowe wnioski dotyczące stanu współczesnej kultury i społeczeństwa. - - - - + - - - - - -
Knowledge
M_W001 Zna podstawowe teorie humanistyczne i społeczne oraz ich terminologię i założenia badawcze na temat tego, jaką role w dzisiejszym kulturoznastwie odgrywa refleksja nad nowymi mediami w pespektywie powstawania cyberspołeczeństwa i tworzenia cyberkultury oraz w przestrzeni wspólczesnej sztuki. + - - - + - - - - - -
M_W002 Posiada wiedzę na temat wybranych programów komputerowych i technologii informatycznych i audiowizualnych. + - - - + - - - - - -
M_W003 Ma wiedzę teoretyczną i metodologiczną pozwalającą na analizę współczesnego społeczeństwa oraz sztuki współczesnej, zmieniającego się pod wpływem nowych technologii, zwłaszcza medialnych. + - - - + - - - - - -
M_W004 Studenci wiedzą, w jaki sposób zastosować wybrane elementy pragmatyki logicznej do przeprowadzenia analizy zastosowania terminu w różnych kontekstach znaczeniowych. - - - - + - - - - - -
Student workload (ECTS credits balance)
Student activity form Student workload
Summary student workload 77 h
Module ECTS credits 3 ECTS
Udział w zajęciach dydaktycznych/praktyka 30 h
Preparation for classes 14 h
Realization of independently performed tasks 28 h
Examination or Final test 2 h
Contact hours 3 h
Module content
Lectures (15h):

Celem wykładów jest zaprezentowanie najważniejszych koncepcji dotyczących relacji pomiędzy współczesnymi technologiami medialnymi a wybranymi zjawiskami społecznymi i kulturowymi.
Tematyka wykładów:
1. Pojęcie i istota cyberkultury.
2. Specyfika nowych mediów.
3. Paradygmaty społeczeństwa informacyjnego.
4. Koncepcja społeczeństwa sieciowego.
5. Kultura w rzeczywistości wirtualnej.
6. Wolność w kulturze nowych mediów.
7. Specyfika komunikacji zapośredniczonej i jej wpływ na kształt kultury
8. Zagrożenia w cyberprzestrzeni.

Conversation seminar (15h):

Podstawowym problemem cyberkultury jest to, czy doświadczenie realności jest zarazem poznaniem istnienia. Duże zaangażowanie czasu życia wielu osób może sugerować, że są to elementy rozłączne. Celem kursu jest weryfikacja tej hipotezy na podstawie wybranych fenomenów kulturowych i społecznych. Kolejnym zagadnieniem jest to, jakie konsekwencje kulturowe i społeczne pociąga przeniesienie wielu działań do cyberprzestrzeni. Kluczowym wydaje się pytanie, czy w tych warunkach jest możliwe przekazywanie wiedzy i tradycji, czy jedynie komunikacja informacji.
Wówczas, gdy pojawiają się nowe możliwości wspomagania pamięci następują znaczące zmiany w sposobie przeżywania podmiotowości osobowej. Są one źródłem rozmaitych fenomenów ideowych, pojęciowych, artystycznych i społecznych. W ramach kursu zostaną przebadane sposoby stosowania takich pojęć jak: realność, podmiot, racjonalność, kontemplacja, immersja itp. Określenie kierunku ewolucji ich znaczenia jest podstawą diagnozy stanu kultury. Na przykładzie takich zjawisk jak spektakl interaktywny, który może mieć charakter polityczny, historyczny, artystyczny lub naukowy będzie testowana hipoteza, zgodnie z którą w ramach cyberkultury jest możliwy przekaz wiedzy i tradycji.
W drugiej części kursu będą podejmowane zagadnienia dotyczące więzi społecznych. Dyskutowana będzie miedzy innymi hipoteza, wedle której przyjaźń w rozumieniu Arystotelesa może stanowić podstawową więź wspólnoty politycznej w cyberspołeczeństwie. Bazę problemową stanowią też pytania dotyczące samej wspólnoty i struktury jej doświadczania w wirtualności.
Ostatnim z analizowanych zagadnień będzie autentyczność jako kategoria egzystencjalna a także jako parametr, na podstawie którego możemy określić poziom satysfakcji życiowej, czyli eudajmonii w rozumieniu Arystotelesa.
Bloki tematyczne konwersatorium:
1. Doświadczenie realności w cyberkulturze
2. Wirtualny podmiot jako kategoria antropologiczna i estetyczna
3. Kontemplacja i immersja jako stany świadomości przeżywane w cyberprzestrzeni
4. Technologia jako zagrożenie lub szansa rozwoju dla kultury elitarnej
5. Spektakl interaktywny jako przejaw cyberkultury
6. Awangarda i kicz w cyberkulturze
7. Subiektywny i społeczny aspekt fenomenu czasu w cyberprzestrzeni
8. Teleobecność jako zjawisko kulturowe i społeczne
9. Komunikacja zapośredniczona przez technologię w perspektywie filozofii dialogu
10. Przekazywanie wiedzy i tradycji w cyberprzestrzeni
11. Prywatność i autonomia osobista w społeczeństwie sieci
12. Więzi międzyosobowe w cyberprzestrzeni
13. Wspólnoty w cyberprzestrzeni
14. Autentyczność osobowa w świecie nowych mediów

Additional information
Teaching methods and techniques:
  • Lectures: Treści prezentowane na wykładzie są przekazywane w formie prezentacji multimedialnej w połączeniu z klasycznym wykładem tablicowym wzbogaconymi o pokazy odnoszące się do prezentowanych zagadnień.
  • Conversation seminar: Metody aktywizujące: dyskusja dydaktyczna, metoda przypadków.
Warunki i sposób zaliczenia poszczególnych form zajęć, w tym zasady zaliczeń poprawkowych, a także warunki dopuszczenia do egzaminu:

Konwersatorium jest zaliczane na podstawie aktywnej obecności na zajęciach. Wynikiem pracy w małych grupach jest redakcja sprawozdania, które jest oceniane.
Warunkiem dopuszczenia do egzaminu jest uczestniczenie w dyskusjach oraz oddanie sprawozdań pisemnych z zajęć konwersatoryjnych. Dopuszczalna jest jedna nieobecność i jeden brak sprawozdania.
Egzamin ma formę pisemną. Warunki dopuszczenia i przebieg egzaminu jest taki same w trzech przysługujących terminach.

Participation rules in classes:
  • Lectures:
    – Attendance is mandatory: No
    – Participation rules in classes: Studenci uczestniczą w zajęciach poznając kolejne treści nauczania zgodnie z syllabusem przedmiotu. Studenci winni na bieżąco zadawać pytania i wyjaśniać wątpliwości. Rejestracja audiowizualna wykładu wymaga zgody prowadzącego.
  • Conversation seminar:
    – Attendance is mandatory: Yes
    – Participation rules in classes: Udział w zajęciach jest obowiązkowy i wymaga aktywności i zaangażowania w wykonywane zadania.
Method of calculating the final grade:

Na ocenę końcową składają się egzamin pisemny 60% oceny i aktywność na konwersatorium 40%.
Obecność na zajęciach konwersatoryjnych jest obowiązkowa (możliwa jest 1 nieusprawiedliwiona nieobecność). W sytuacji choroby należy zdać brakujący temat na podstawie wskazanej literatury w godzinach konsultacji (do 2 tygodni od powrotu na uczelnię). Warunkiem zaliczenia każdego konwersatorium jest wypowiedź ustna lub sprawozdanie pisemne.

Sposób i tryb wyrównywania zaległości powstałych wskutek nieobecności studenta na zajęciach:

W przypadku więcej niż jednej nieobecności na konwersatorium Student jest zobligowany do przeczytania zadanego przez prowadzącego artykułu oraz napisania sprawozdania. W zależności od poziomu sprawozdania Student może być zaproszony na konsultacje. Nieusprawiedliwiona nieobecność na 3 konwersatoriach powoduje konieczność powtórzenia kursu w kolejnej edycji.

Prerequisites and additional requirements:

Warunkiem przystąpienia do egzaminu jest uzyskanie zaliczenia z pozytywną oceną z konwersatorium.

Recommended literature and teaching resources:

Polecana literatura (wykład):
1. Bard, A. Netokracja: nowa elita władzy i życie po kapitalizmie, WAiP, Warszawa, 2006.
2. Barney, D. Społeczeństwo sieci, Sic!,Warszawa, 2008.
3. Branicki W., Autentyczność osobowa a medialność, Nomos, Kraków 2016.
4. Branicki W., Emotions and power in the real and virtual environments [w:] Emocjonalne aspekty kultury, red. M. Bielawka, Ł. Trzciński, K. Skowronek, Wyd. AGH, Kraków 2017.
5. Branicki W., Kultura filozoficzna w wybranych środowiskach nowych mediów, “Perspektywy Kultury” 16 / 2017.
6. Castells, M. Galaktyka internetu. Refleksje nad Internetem, biznesem i społeczeństwem, Rebis, Poznań, 2003.
7. Castells, M. Społeczeństwo sieci, PWN, Warszawa, 2010.
8. Dijk, J. Społeczne konteksty nowych mediów, PWN, Warszawa, 2010.
9. Halavais, A. Wyszukiwarki internetowe a społeczeństwo, PWN, Warszawa, 2012.
10. Keen, A. Kult amatora: jak internet niszczy kulturę, WAiP, Warszawa, WAiP, 2007.
11. Lessig, L. Wolna kultura, Warszawa, WSiP, 2005.
12. Lessig L., Remix. Aby sztuka i biznes rozkwitały w hybrydowej gospodarce, WAiP 2009.
13. Lister, M. i in. Nowe media: wprowadzenie, WUJ, Kraków, 2009.
14. Mucha, J. Nie tylko Internet: nowe media, przyroda i “technologie społeczne” a praktyki kulturowe, Nomos, Kraków, 2010.
15. Ogonowska, A. Oblicza nowych mediów, Oficyna Wydawnicza Text, Kraków 2011.
16. Tapscott, D. Cyfrowa dorosłość: jak pokolenie sieci zmienia nasz świat, WAiP Warszawa, 2010.
17. Tapscott, D. Wikinomia: o globalnej współpracy, która zmienia wszystko, WAiP, Warszawa, 2008.
18. Trzciński Ł., Mit wolności w cyberkulturze, Nomos, Kraków 2013.
19. Trzciński Ł., Koncepcje rozwoju i mitologie przyszłości, Wydawnictwa AGH, Kraków 2016.
20. Turkle Sh., Samotni razem. Dlaczego oczekujemy więcej od zdobyczy techniki, a mniej od siebie nawzajem, WUJ, Kraków 2013.
21. Virillo, P. Bomba informacyjna, Sic!, Warszawa, 2006.
22. Tegmark M., Życie 3.0. Człowiek w erze sztucznej inteligencji, Prószyński i S-ka, Warszawa 2019.

Literatura zalecana (konwersatorium):

1. R. Debray, Wprowadzenie do mediologii, Oficyna Naukowa, Warszawa 2010
2. W. Branicki, Tożsamość a wirtualność, Nomos, Kraków 2009.
3. W. Branicki, Przyjaźń w relacjach zapośredniczonych przez technologię [w:] M. Sokołowski (red.), Nowe media i wyzwania współczesności, Adam Marszałek, Toruń 2013.
4. W. Branicki, Podmiot wobec sztuki interaktywnej, „Estetyka i Krytyka” 2011, nr 1 (20).
5. Branicki W., Nowe media a doświadczenie czasu [w:] M. Kaczmarczyk, D. Rott (red.), Problemy konwergencji mediów, t.II, Humanitas, Sosnowiec 2013.
6. W. Branicki, Indywidualizm w wybranych środowiskach nowych mediów, „Horyzonty Wychowania”, 2013, Vol. 12, No. 24.
7. K. Chmielecki, Estetyka intermedialności, Rabid, Kraków 2008.
8. Fossa F., Artificial moral agents: moral mentors or sensible tools ? “Ethics and Information Technology” 20 / 2018
9. R. W. Kluszczyński, Sztuka interaktywna. Od dzieła instrumentu do interaktywnego spektaklu, Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, Warszawa 2010.
10. G. Kubiński, Narodziny podmiotu wirtualnego, Nomos, Kraków 2008.
11. Lobin H., Marzenie Engelbarta. Czytanie i pisanie w świecie cyfrowym, PIW, Warszawa 2017.
12. M. Ostrowicki, Wirtualne realis. Estetyka w epoce elektroniki, Universitas, Kraków 2006.
13. W. Welsch, Sztuczne raje? Rozważania o świecie mediów elektronicznych i o innych światach [w:] M. Hopfinger (red.) Nowe media w komunikacji społecznej w XX wieku, Oficyna Wydawnicza, Warszawa 2005.
14. W. Welsch, Estetyczne podstawy myśli współczesnej [w:] tenże, Estetyka poza estetyką, Universitas, Kraków 2005.
15. M. Wicherkiewicz, Awangarda w cyberkulturze: między kontynuacją a zerwaniem [w:] M. Ostrowicki (red.), Estetyka wirtualności, Universitas, Kraków 2005.
16. E. Wójtowicz, Net art, Rabid, Kraków 2008.

Scientific publications of module course instructors related to the topic of the module:

dr hab. Wacław Branicki:
Etyczne aspekty prywatności w wybranych dyskursach medialnych [w:] Etyka mediów – utopia czy powinność, (red.) M. Drożdż, K. Drąg, Tarnów 2018.
Awatar jako wirtualne ucieleśnienie lub sztuczna tożsamość W: Paradoksy internetu : konteksty społeczno-kulturowe / pod red. Magdaleny Szpunar. — Toruń : Wydawnictwo Adam Marszałek, 2011. — (Oblicza Mediów), S. 87–103
Racjonalność w społeczeństwie symulacji W: Komunikowanie – poznanie – kultura / pod red. Ignacego Stanisława Fiuta. — Kraków: Wydawnictwa AGH, 2011. — (Prace Katedry Kulturoznawstwa i Filozofii Wydziału Humanistycznego Akademii Górniczo-Hutniczej ; t. 13) ; (Idee i Myśliciele), S. 37–56
Społeczeństwo w kulturze symulacji W: Nie tylko Internet : nowe media, przyroda i „technologie społeczne” a praktyki kulturowe / pod red. Janusza Muchy. — Kraków : Zakład Wydawniczy „NOMOS”, 2010, S. 235–244.
Wpływ komunikacji zapośredniczonej przez technologię na rozwój kompetencji emocjonalnych i interpersonalnych w okresie adolescencji W: Współczesne społeczeństwo w wirtualnej rzeczywistości – wielość szans i dylematów / red. nauk. Zdzisława Dacko-Pikiewicz, Marek Walancik. — Kraków : Oficyna Wydawnicza „Impuls”, 2014, S. 77–86.
Wartość życia i prawdy w świecie cyfrowym W: Wartości podstawowe w kontekstach współczesnych / pod red. Macieja Ulińskiego. — Kraków : Wydawnictwo Aureus, 2010, S. 102–117.
Życie i prawda w świecie cyfrowym W: Wartości podstawowe w kontekstach współczesnych : I ogólnopolska interdyscyplinarna konferencja naukowa : 22–23 kwietnia 2010, Kraków / Wydział Humanistyczny Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie. Katedra Kulturoznawstwa i Filozofii. Zespół Aksjologii i Filozofii Społecznej.

Additional information:

None