Module also offered within study programmes:
General information:
Name:
Płyny eksploatacyjne
Course of study:
2019/2020
Code:
RMBM-2-201-ET-s
Faculty of:
Mechanical Engineering and Robotics
Study level:
Second-cycle studies
Specialty:
Eksploatacja i technologia maszyn i pojazdów
Field of study:
Mechanical Engineering
Semester:
2
Profile of education:
Academic (A)
Lecture language:
Polish
Form and type of study:
Full-time studies
Responsible teacher:
dr inż. Madej Tomasz (tmadej@agh.edu.pl)
Module summary

Moduł daje możliwość opanowania podstawowej wiedzy z płynów eksploatacyjnych: doboru płynów eksploatacyjnych, jakości i ekologii paliw samochodowych, olejów dla motoryzacji, systemów normalizacji i jakości płynów w procesach eksploatacji.

Description of learning outcomes for module
MLO code Student after module completion has the knowledge/ knows how to/is able to Connections with FLO Method of learning outcomes verification (form of completion)
Social competence: is able to
M_K001 Posiada umiejętność przeprowadzenia dyskusji i na jej podstawie optymalizacji doboru płynów eksploatacyjnych oraz umiejętność przekazywania myśli technicznej w inżynierskiej komunikacji interpersonalnej MBM2A_K02, MBM2A_K01, MBM2A_K06 Activity during classes,
Examination,
Oral answer,
Presentation,
Report,
Participation in a discussion,
Execution of laboratory classes,
Completion of laboratory classes
Skills: he can
M_U001 Potrafi wybrać i argumetnować wybór właściwego płynu eksploatacyjnego dla rozwiązań motoryzacyjnych oraz w systemach przemysłowych MBM2A_U02, MBM2A_U01 Participation in a discussion,
Involvement in teamwork
M_U002 Umie ocenić wyniki podstawowych testów laboratoryjnych dla płynów eksploatacyjnych w stanie dostawy oraz w warunkach ich użytkowania MBM2A_U01 Report,
Execution of laboratory classes
M_U003 Umie ocenić parametry płynów w zakresie przydatności w konkretnym zastosowaniu oraz poprawności funkcjonowania urządzenia lub systemu MBM2A_U05 Report,
Execution of laboratory classes,
Involvement in teamwork
Knowledge: he knows and understands
M_W001 Posiada wiedzę z zakresie kryteriów doboru i użytkowania płynów eksploatacyjnych przy uwzględnieniu badań właściwości fizyko-chemicznych z wykorzystaniem systemów normalizacji i jakości MBM2A_W14, MBM2A_W16, MBM2A_W09 Examination,
Presentation,
Participation in a discussion,
Test results
M_W002 Zna podstawowe metody technicznej obsługi urządzeń i systemów zasilanych płynami eksploatacyjnymi MBM2A_W14, MBM2A_W16, MBM2A_W09 Case study
M_W003 Zna zagadnienia fizyko-chemiczne związane z reologią i smarnością płynów w aspekcie wykorzystania w systemach eksploatacyjnych MBM2A_W17, MBM2A_W09 Activity during classes,
Participation in a discussion
Number of hours for each form of classes:
Sum (hours)
Lecture
Audit. classes
Lab. classes
Project classes
Conv. seminar
Seminar classes
Pract. classes
Zaj. terenowe
Zaj. warsztatowe
Prace kontr. przejść.
Lektorat
40 14 0 13 13 0 0 0 0 0 0 0
FLO matrix in relation to forms of classes
MLO code Student after module completion has the knowledge/ knows how to/is able to Form of classes
Lecture
Audit. classes
Lab. classes
Project classes
Conv. seminar
Seminar classes
Pract. classes
Zaj. terenowe
Zaj. warsztatowe
Prace kontr. przejść.
Lektorat
Social competence
M_K001 Posiada umiejętność przeprowadzenia dyskusji i na jej podstawie optymalizacji doboru płynów eksploatacyjnych oraz umiejętność przekazywania myśli technicznej w inżynierskiej komunikacji interpersonalnej + - + + - - - - - - -
Skills
M_U001 Potrafi wybrać i argumetnować wybór właściwego płynu eksploatacyjnego dla rozwiązań motoryzacyjnych oraz w systemach przemysłowych - - + + - - - - - - -
M_U002 Umie ocenić wyniki podstawowych testów laboratoryjnych dla płynów eksploatacyjnych w stanie dostawy oraz w warunkach ich użytkowania - - + + - - - - - - -
M_U003 Umie ocenić parametry płynów w zakresie przydatności w konkretnym zastosowaniu oraz poprawności funkcjonowania urządzenia lub systemu - - + + - - - - - - -
Knowledge
M_W001 Posiada wiedzę z zakresie kryteriów doboru i użytkowania płynów eksploatacyjnych przy uwzględnieniu badań właściwości fizyko-chemicznych z wykorzystaniem systemów normalizacji i jakości + - - - - - - - - - -
M_W002 Zna podstawowe metody technicznej obsługi urządzeń i systemów zasilanych płynami eksploatacyjnymi + - - - - - - - - - -
M_W003 Zna zagadnienia fizyko-chemiczne związane z reologią i smarnością płynów w aspekcie wykorzystania w systemach eksploatacyjnych + - - - - - - - - - -
Student workload (ECTS credits balance)
Student activity form Student workload
Summary student workload 75 h
Module ECTS credits 3 ECTS
Udział w zajęciach dydaktycznych/praktyka 40 h
przygotowanie projektu, prezentacji, pracy pisemnej, sprawozdania 6 h
Realization of independently performed tasks 27 h
Examination or Final test 2 h
Module content
Lectures (14h):

1.Podstawowe pojęcia dotyczące reologii płynów i ich przełożenie na parametry eksploatacyjne. 2h
2.Tribologia płynów a ich parametry użytkowe. 2h
3.Rodzaje i miejsce płynów w systemie eksploatacji. 2h
4.Karbochemiczne i alternatywne komponenty płynów eksploatacyjnych. 2h
5.Dodatki uszlachetniające. 2h
6.Jakość i ekologia paliw samochodowych do silników z zapłonem iskrowym i zapłonem samoczynnym. 2h
7.Podstawowe wskaźniki paliw decydujące o efektywności systemów eksploatacji i ochronie środowiska. 2h
8.Oleje dla motoryzacji. Płyny przemysłowe. 2h
9.Właściwości olejów smarowych decydujące o ich przydatności eksploatacyjnej, zasady doboru i wymiany. 2h
10.Technologiczne płyny eksploatacyjne. 2h
11.Smary plastyczne. 2h
12.System normalizacji jakości płynów. 2h
13.Układy pielęgnacyjne i monitorujące. Logistyka dystrybucji płynów eksploatacyjnych. 2h
14.Utylizacja i biodegradacja płynów eksploatacyjnych. 2h

Laboratory classes (13h):

1. Wyznaczenie lepkości dynamicznej olejów silnikowych aparatem Höpplera. 2h
2. Badanie właściwości smarnych przemysłowych olejów przekładniowych na aparacie Stanhope Seta. 2h
3. Laboratorium wyjazdowe w bazie 8 Bazie Lotnictwa Transportowego w Balicach – badania eksploatacyjne paliw olejów i smarów oraz diagnostyki technicznej. 2h
4. Badanie odporności na zużycie olejów hydraulicznych na maszynie Roxana. 2h
5. Badanie odporności na zużycie olejów silnikowych na maszynie Roxana. 2h
6. Badanie materiałów skojarzeń tribologicznych smarowanych solą fizjologiczną, sztuczną śliną i cieczą synowialną. 2h
7. Zaliczenie ćwiczeń. 2h

Project classes (13h):

1. Bazy mineralne i syntetyczne dla płynów eksploatacyjnych – procesy rafinacji i podstawowe procesy przeróbki chemicznej. Reologia – 2h.
2. Rola dodatków uszlachetniających w nowoczesnych płynach eksploatacyjnych. Smarność – 2h.
3. Procesy technologiczne przygotowania gotowych produktów w obszarach paliw olejów i smarów. Wskaźniki lepkości – 2h.
4,5 . Paliwa dla motoryzacji – wskazania eksploatacyjne a ochrona środowiska. Benzyny, oleje napędowe – badania testowe, laboratoryjne i eksploatacyjne – 4h.
6. Oleje dla motoryzacji – klasyfikacja lepkościowa i klasyfikacje jakościowe – 2h.
7,8. Płyny eksploatacyjne przemysłowe – podział. Oleje przemysłowe: przekładniowe, hydrauliczne, magnetoreologiczne, transformatorowe oraz do zastosowań specjalnych – 4h.
9. Płyny technologiczne. Oleje i emulsje w procesach obróbki ubytkowej, kucia, walcowania, tłoczenia – 2h.
10,11. Smary plastyczne. Podstawowe rodzaje, technologia wytwarzania, parametry techniczne i zastosowanie – 4h.
12. Zagadnienia normalizacji płynów i systemów jakości – 2h.
13. Przechowywanie, dystrybucja, monitoring, biodegradacja, utylizacja płynów eksploatacyjnych – 2h.

Additional information
Teaching methods and techniques:
  • Lectures: Treści prezentowane na wykładzie są przekazywane w formie prezentacji multimedialnej w połączeniu z klasycznym wykładem tablicowym wzbogaconymi o pokazy odnoszące się do prezentowanych zagadnień.
  • Laboratory classes: W trakcie zajęć laboratoryjnych studenci samodzielnie rozwiązują zadany problem praktyczny, dobierając odpowiednie narzędzia. Prowadzący stymuluje grupę do refleksji nad problemem, tak by otrzymane wyniki miały wysoką wartość merytoryczną.
  • Project classes: Studenci wykonują zadany projekt samodzielnie, bez większej ingerencji prowadzącego. Ma to wykształcić poczucie odpowiedzialności za pracę w grupie oraz odpowiedzialności za podejmowane decyzje.
Warunki i sposób zaliczenia poszczególnych form zajęć, w tym zasady zaliczeń poprawkowych, a także warunki dopuszczenia do egzaminu:

Ćwiczenia laboratoryjne zaliczane są na podstawie uczestnictwa w ćwiczeniach laboratoryjnych, wykonaniu sprawozdań z wszystkich laboratoriów i odpowiedzi ustnej z każdego laboratorium. Zajęcia projektowe zaliczane są na podstawie opracowania projektu z przydzielonego tematu w formie papierowej, wykonaniu prezentacji z projektu i przedstawienia jej na zajęciach projektowych. Dopuszczenie do egzaminu odbywa się na podstawie zaliczenia ćwiczeń laboratoryjnych i zaliczenia projektu.

Participation rules in classes:
  • Lectures:
    – Attendance is mandatory: No
    – Participation rules in classes: Studenci uczestniczą w zajęciach poznając kolejne treści nauczania zgodnie z syllabusem przedmiotu. Studenci winni na bieżąco zadawać pytania i wyjaśniać wątpliwości. Rejestracja audiowizualna wykładu wymaga zgody prowadzącego.
  • Laboratory classes:
    – Attendance is mandatory: Yes
    – Participation rules in classes: Studenci wykonują ćwiczenia laboratoryjne zgodnie z materiałami udostępnionymi przez prowadzącego. Student jest zobowiązany do przygotowania się w przedmiocie wykonywanego ćwiczenia, co może zostać zweryfikowane kolokwium w formie ustnej lub pisemnej. Zaliczenie zajęć odbywa się na podstawie zaprezentowania rozwiązania postawionego problemu. Zaliczenie modułu jest możliwe po zaliczeniu wszystkich zajęć laboratoryjnych.
  • Project classes:
    – Attendance is mandatory: Yes
    – Participation rules in classes: Studenci wykonują prace praktyczne mające na celu uzyskanie kompetencji zakładanych przez syllabus. Ocenie podlega sposób wykonania projektu oraz efekt końcowy.
Method of calculating the final grade:

Zaliczenie przedmiotu uzyskuje się na podstawie średniej pozytywnych ocen: z ćwiczeń laboratoryjnych obejmujących realizację ćwiczenia, wiadomości i sprawozdanie oraz z zajęć projektowych, podczas których oceniana będzie prezentacja multimedialna i odpowiedzi autora prezentacji na pytania oraz zaangażowanie pozostałych uczestników. Zaliczenie stanowi warunek przystąpienia do egzaminu. Egzamin składa się z części pisemnej 55% i części ustnej 45%.

Sposób i tryb wyrównywania zaległości powstałych wskutek nieobecności studenta na zajęciach:

W przypadku nieobecności na ćwiczeniach laboratoryjnych zachodzi konieczność odrobienia ich z inną grupą.

Prerequisites and additional requirements:

Znajomość zagadnień funkcjonowania maszyn i urządzeń, mechanika płynów, podstawowe zagadnienia z fizyki i chemii. Umiejętność korzystania z katalogowych baz danych dotyczących płynów eksploatacyjnych oraz systemów normalizacji.

Recommended literature and teaching resources:

1.Bannister K. E.: Lubrication for industry, New York: Industrial Press Inc. 1996
2.Baczewski K. Paliwa do siników o ZI lub ZS. Kałdoński T. WKŁ, Warszawa 2008
3.Normy przedmiotowe dotyczące płynów eksploatacyjnych.
4.Ryniewicz A.: Płyny eksploatacyjne (w przygotowaniu)
5.Stachowiak G. W., Batchelor A. W.: Engineering tribology, Butterworth-Heinemann, 2001 USA
6.Spikes H. A.: Lubrication Science, The Physics and Chemistry of Lubricants and Additives in Tribological System, University of London, UK
7.Wachal A.: Dobór i zastosowanie materiałów pędnych i smarów, WAT W-wa 1992,
8.Zwierzycki W. Płyny eksploatacyjne do środków transportu drogowego : charakterystyka funkcjonalna i ekologiczna, wyd. Politechniki Poznańskiej, Poznań 2006
9.Zwierzycki W.: Paliwa, oleje, motoryzacyjne płyny eksploatacyjne, wyd. Instytut Technologii Eksploatacji, Radom 1998
10.Zwierzycki W.: Oleje smarowe, dobór i użytkowanie, Wyd. Rafinerii Nafty Glimar W-wa 1996,

Scientific publications of module course instructors related to the topic of the module:

1. Ocena lepkości olejów silnikowych z wykorzystaniem reometru rotacyjnego — Estimation of
viscosity engine oils using rotational rheometer / Anna M. RYNIEWICZ, Łukasz BOJKO,
Tomasz MADEJ // Zeszyty Naukowe Politechniki Śląskiej ; nr 1904. Transport ; ISSN
0209-3324. — 2014 z. 83, s. 225–234. — Bibliogr. s. 234, Streszcz., Summ.
2. Ocena olejów silnikowych w badaniu lepkości i smarności — [Evaluation of motor oils in the study
of viscosity and lubricity] / Anna M. RYNIEWICZ, Łukasz BOJKO, Tomasz MADEJ // W:
XXVII Sympozjon podstaw konstrukcji maszyn [Dokument elektroniczny] : Zakopane, 22-26
września 2015 : materiały konferencyjne (na prawach rękopisu) / Politechnika Opolska. —
Wersja do Windows. — Dane tekstowe. — [Opole : PO], 2015. — 1 dysk optyczny. — Opis
wg CD. — S. [1–12]. — Wymagania systemowe: Adobe Reader. — Bibliogr. s. [11–12], Abstr.
3. Rheological testing of car engine oils / A. M. RYNIEWICZ, L. BOJKO, T. MADEJ // Journal of
the Balkan Tribological Association ; ISSN 1310-4772. — 2013 vol. 19 no. 2, s. 293–304. —
Bibliogr. s. 304, Abstr.. — A. M. Ryniewicz – dod. afiliacja: Jagiellonian University
7. Testowa metoda oceny jakości olejów silnikowych — The testing method of quality assessment of
car engine oils / Anna M. RYNIEWICZ, Łukasz BOJKO, Tomasz MADEJ // W: Eksploatacja
Bibliografia Publikacji Pracowników AGH [11.04.2019; 22:54] [1/2]
Tomasz Madej, Wydział Inżynierii Mechanicznej i Robotyki
i bezpieczeństwo pojazdów : praca zbiorowa : opracowanie monograficzne / pod red. Władysława
Mitiańca ; Politechnika Krakowska im. Tadeusza Kościuszki. — Kraków : Wydawnictwo PK,
cop. 2014. — ISBN: 978-83-7242-762-5. — S. 165–176. — Bibliogr. s. 175–176
8. Tribological testing of engine oils / A. M. RYNIEWICZ, L. BOJKO, T. MADEJ, A. Ryniewicz,
P. PAŁKA // Journal of the Balkan Tribological Association ; ISSN 1310-4772. — 2016 vol. 22
no. 4-II, s. 4109–4124. — Bibliogr. s. 4123–4124, Abstr.

Additional information:

None