Moduł oferowany także w ramach programów studiów:
Informacje ogólne:
Nazwa:
Bezpieczeństwo pracy i ratownictwo w górnictwie
Tok studiów:
2019/2020
Kod:
GIGR-1-817-n
Wydział:
Górnictwa i Geoinżynierii
Poziom studiów:
Studia I stopnia
Specjalność:
-
Kierunek:
Inżynieria Górnicza
Semestr:
8
Profil:
Ogólnoakademicki (A)
Język wykładowy:
Polski
Forma studiów:
Niestacjonarne
Strona www:
 
Prowadzący moduł:
dr inż. Kapusta Mariusz (kapustam@agh.edu.pl)
Treści programowe zapewniające uzyskanie efektów uczenia się dla modułu zajęć

Tematyka wykładu zawiera zagadnienia z bezpieczeństwa i działań ratowniczych w zakładach górniczych. Studenci zostaną zapoznani z zagrożeniami występującymi podczas prowadzenia akcji ratowniczych. Zaprezentowany zostanie sprzęt ratowniczy który jest na wyposażeniu stacji ratowniczych. W tracie wykładów zostaną przeanalizowane przykładowe akcje ratownicze.

Opis efektów uczenia się dla modułu zajęć
Kod MEU Student, który zaliczył moduł zajęć zna i rozumie/potrafi/jest gotów do Powiązania z KEU Sposób weryfikacji i oceny efektów uczenia się osiągniętych przez studenta w ramach poszczególnych form zajęć i dla całego modułu zajęć
Wiedza: zna i rozumie
M_W001 Student zna sposoby prowadzenia akcji ratowniczych w kopalni IGR1A_W05, IGR1A_W01, IGR1A_W06 Aktywność na zajęciach,
Kolokwium,
Wykonanie ćwiczeń laboratoryjnych,
Zaangażowanie w pracę zespołu
M_W002 Student zna środki ochrony zbiorowej i indywidualnej pracownika IGR1A_W01, IGR1A_W06 Aktywność na zajęciach,
Kolokwium,
Udział w dyskusji
M_W003 Student ma szczegółową więdzę i świadoność zagrożeń wypadkowych i chorobowych w zakładach górniczych. IGR1A_W01, IGR1A_W06 Kolokwium,
Aktywność na zajęciach
Umiejętności: potrafi
M_U001 Student potrafi zidentyfikować i oszacować ryzyko zawodowe związane z pracą w kopalni, a także umie udzielić pomocy przedmedycznej IGR1A_U05, IGR1A_U04 Aktywność na zajęciach,
Kolokwium,
Wykonanie ćwiczeń laboratoryjnych,
Zaangażowanie w pracę zespołu
M_U002 Student potrafi przeprowadzić pomiary czynników szkodliwych na stanowisku pracy IGR1A_U05, IGR1A_U02 Aktywność na zajęciach,
Kolokwium,
Wykonanie ćwiczeń laboratoryjnych
M_U003 Student potrafi używać sprzętu ratownictwa górniczego IGR1A_U02 Aktywność na zajęciach,
Kolokwium,
Wykonanie ćwiczeń laboratoryjnych,
Zaangażowanie w pracę zespołu
Kompetencje społeczne: jest gotów do
M_K001 Student zna przepisy prawa pracy oraz sposoby udzielania pomocy osobom poszkodowanym w wypadkach IGR1A_K02 Aktywność na zajęciach,
Wykonanie ćwiczeń laboratoryjnych,
Kolokwium
M_K002 Student zna metody postępowania i sposoby ewakuacji pracowników z miejsc zagrożonych IGR1A_K01 Aktywność na zajęciach,
Kolokwium
Liczba godzin zajęć w ramach poszczególnych form zajęć:
SUMA (godz.)
Wykład
Ćwicz. aud
Ćwicz. lab
Ćw. proj.
Konw.
Zaj. sem.
Zaj. prakt
Zaj. terenowe
Zaj. warsztatowe
Prace kontr. przejść.
Lektorat
27 15 0 12 0 0 0 0 0 0 0 0
Matryca kierunkowych efektów uczenia się w odniesieniu do form zajęć i sposobu zaliczenia, które pozwalają na ich uzyskanie
Kod MEU Student, który zaliczył moduł zajęć zna i rozumie/potrafi/jest gotów do Forma zajęć dydaktycznych
Wykład
Ćwicz. aud
Ćwicz. lab
Ćw. proj.
Konw.
Zaj. sem.
Zaj. prakt
Zaj. terenowe
Zaj. warsztatowe
Prace kontr. przejść.
Lektorat
Wiedza
M_W001 Student zna sposoby prowadzenia akcji ratowniczych w kopalni + - + - - - - - - - -
M_W002 Student zna środki ochrony zbiorowej i indywidualnej pracownika + - - - - - - - - - -
M_W003 Student ma szczegółową więdzę i świadoność zagrożeń wypadkowych i chorobowych w zakładach górniczych. + - - - - - - - - - -
Umiejętności
M_U001 Student potrafi zidentyfikować i oszacować ryzyko zawodowe związane z pracą w kopalni, a także umie udzielić pomocy przedmedycznej + - + - - - - - - - -
M_U002 Student potrafi przeprowadzić pomiary czynników szkodliwych na stanowisku pracy - - + - - - - - - - -
M_U003 Student potrafi używać sprzętu ratownictwa górniczego + - + - - - - - - - -
Kompetencje społeczne
M_K001 Student zna przepisy prawa pracy oraz sposoby udzielania pomocy osobom poszkodowanym w wypadkach + - + - - - - - - - -
M_K002 Student zna metody postępowania i sposoby ewakuacji pracowników z miejsc zagrożonych - - + - - - - - - - -
Nakład pracy studenta (bilans punktów ECTS)
Forma aktywności studenta Obciążenie studenta
Sumaryczne obciążenie pracą studenta 89 godz
Punkty ECTS za moduł 3 ECTS
Udział w zajęciach dydaktycznych/praktyka 27 godz
Przygotowanie do zajęć 15 godz
przygotowanie projektu, prezentacji, pracy pisemnej, sprawozdania 25 godz
Samodzielne studiowanie tematyki zajęć 20 godz
Egzamin lub kolokwium zaliczeniowe 1 godz
Dodatkowe godziny kontaktowe 1 godz
Szczegółowe treści kształcenia w ramach poszczególnych form zajęć (szczegółowy program wykładów i pozostałych zajęć)
Wykład (15h):

1. BHP w górnictwie: rola służb, profilaktyka i kreowanie polityki bezpieczeństwa.
2. Prawo pracy: przepisy dla podziemnych i odkrywkowych zakładów górniczych w prawie krajowym i międzynarodowym, kwalifikacje, wymagania dla pracowników osób dozoru.
3. Zagrożenia w środowisku pracy górnika: identyfikacja i kryteria podziału, analiza i ocena.
4. Wypadki w górnictwie: statystyka, wskaźniki, skutki wypadków.
5. Dokument bezpieczeństwa: uregulowania prawne.
6. Choroby zawodowe w górnictwie: statystyka i analiza przyczyn, wskaźniki zapadalności.
7. Czynniki szkodliwe i uciążliwe w zakładach górniczych:
8. Pył węglowy: definicje, skutki oddziaływania na organizm człowieka, przepisy, profilaktyka.
9. Atmosfera kopalniana: gazy i ich podział.
10. Metan – wybuchowość.
11. Hałas: zakres słyszalny, infra i ultradźwięki.
12. Oświetlenie i wibracja.
13. Wybuch pyłu węglowego.
14. Wyrzuty skał i gzów.
15. Zagrożenie wodne i tąpaniami.
16. Struktury służb ratowniczych w Polsce.
17. Sprzęt ochronny układu oddechowego.
18. Prowadzenie akcji ratowniczej.
19. Łączność ratownicza.
21. Środki ochronny indywidualnej i zbiorowej.
22. Organizacja akcji ratowniczych: regulacje prawne, zadania.
23. Obowiązki osób kierujących akcją ratowniczą.
24. Prowadzenie akcji ratowniczych w trudnych warunkach.

Ćwiczenia laboratoryjne (12h):

1. Mikroklimat w podziemnych zakładach górniczych
2. Pomiar gazów kopalnianych
3. Pomiar zapylenia pyłem węglowym
4. Pomiar natężenia hałasu
5. Pomiar oświetlenia
6. Określenie granicy wybuchowości pyłu węglowego
7. Pomiar wibracji na miejscu pracy
8. Określenie granicy wybuchowości metanu
9. Pomiar mikroklimatu w odkrywkowych zakładach górniczych
10. Użycie sprzętu ucieczkowego izolującego i oczyszczającego układ oddechowy
11. Przeprowadzenie symulacji ewakuacji załogi
12. Użycie sprzętu ratowniczego ochrony układu oddechowego
13. Udzielenie pierwszej pomocy

Pozostałe informacje
Metody i techniki kształcenia:
  • Wykład: Treści prezentowane na wykładzie są przekazywane w formie prezentacji multimedialnej w połączeniu z klasycznym wykładem tablicowym wzbogaconymi o pokazy odnoszące się do prezentowanych zagadnień.
  • Ćwiczenia laboratoryjne: W trakcie zajęć laboratoryjnych studenci samodzielnie rozwiązują zadany problem praktyczny, dobierając odpowiednie narzędzia. Prowadzący stymuluje grupę do refleksji nad problemem, tak by otrzymane wyniki miały wysoką wartość merytoryczną.
Warunki i sposób zaliczenia poszczególnych form zajęć, w tym zasady zaliczeń poprawkowych, a także warunki dopuszczenia do egzaminu:

Zaliczenie wykładów w formie pisemnej – 5 pytań opisowych lub test wyboru (1 termin podstawowy i 1 termin poprawkowy)
Zaliczenie ćwiczeń laboratoryjnych na podstawie oddanych sprawozdań z przeprowadzonych ćwiczeń oraz test zaliczeniowy

Zasady udziału w zajęciach:
  • Wykład:
    – Obecność obowiązkowa: Nie
    – Zasady udziału w zajęciach: Studenci uczestniczą w zajęciach poznając kolejne treści nauczania zgodnie z syllabusem przedmiotu. Studenci winni na bieżąco zadawać pytania i wyjaśniać wątpliwości. Rejestracja audiowizualna wykładu wymaga zgody prowadzącego.
  • Ćwiczenia laboratoryjne:
    – Obecność obowiązkowa: Tak
    – Zasady udziału w zajęciach: Studenci wykonują ćwiczenia laboratoryjne zgodnie z materiałami udostępnionymi przez prowadzącego. Student jest zobowiązany do przygotowania się w przedmiocie wykonywanego ćwiczenia, co może zostać zweryfikowane kolokwium w formie ustnej lub pisemnej. Zaliczenie zajęć odbywa się na podstawie zaprezentowania rozwiązania postawionego problemu. Zaliczenie modułu jest możliwe po zaliczeniu wszystkich zajęć laboratoryjnych.
Sposób obliczania oceny końcowej:

Ocena końcowa = średnia arytmetyczna ocen z zaliczenia wykładów i ćwiczeń laboratoryjnych

Sposób i tryb wyrównywania zaległości powstałych wskutek nieobecności studenta na zajęciach:

W przypadku zaległości powstałych wskutek nieobecności studenta na zajęciach laboratoryjnych student jest zobowiązany do uczestnictwa w zajęciach innej grupy (tzw. odrabianie zajęć) lub wykonania dodatkowego opracowania w formie pisemnej na temat związany z opuszczonymi zajęciami i skonsultowanym z prowadzącym zajęcia laboratoryjne.

Wymagania wstępne i dodatkowe, z uwzględnieniem sekwencyjności modułów :

Obecność na pierwszym wykładzie gdzie zgodnie z poniższymi informacjami dodatkowymi zostaną przypomniane warunki uczestnictwa i zaliczenia przedmiotu.

Zalecana literatura i pomoce naukowe:

1. J. Szlązak, N. Szlązak; "Bezpieczeństwo i higiena pracy" – Wyd. AGH, Kraków, 2012
2. W. Roszczynialski, S. Nawrat, J. Szlązak, J. Tomczyk; "Bezpieczna kopalnia" Wyd. TEXT, Kraków, 1999
3. J. Szlązak, N. Szlązak; "Ratownictwo górnicze" – Wyd. AGH, Kraków 2007
4. B. Rączkowski; "BHP w praktyce" – ODDK, Gdańsk, 2018
5. B. Wagner; "Kodeks pracy 2011 – komentarz" – ODDK, Gdańsk, 2011

Publikacje naukowe osób prowadzących zajęcia związane z tematyką modułu:

1. M.Kapusta, M.Kraszewska.: Zmiany organizacyjne w ratownictwie górniczym w latach 1995–2014; Inowrocław 2015. — ISBN: 978-83-89250-14-8.

2. M.Kapusta.: Działania osób dozoru w kształtowaniu warunków prac – Przegląd Górniczy; ISSN 0033-216X. Katowice 2017 t. 73 nr 9.

3. M.Kapusta.: Wpływ osób dozoru górniczego na poprawę warunków bhp — Inżynieria Mineralna = Journal of the Polish Mineral Engineering Society; ISSN 1640-4920. — Kraków 2017 R. 18 nr 2.

Informacje dodatkowe:

-