Moduł oferowany także w ramach programów studiów:
Informacje ogólne:
Nazwa:
Eksploatacja złóż wód podziemnych
Tok studiów:
2019/2020
Kod:
WGGO-1-508-s
Wydział:
Wiertnictwa, Nafty i Gazu
Poziom studiów:
Studia I stopnia
Specjalność:
-
Kierunek:
Geoinżynieria i Górnictwo Otworowe
Semestr:
5
Profil:
Ogólnoakademicki (A)
Język wykładowy:
Polski
Forma studiów:
Stacjonarne
Strona www:
 
Prowadzący moduł:
dr inż. Winid Bogumiła (winid@agh.edu.pl)
Treści programowe zapewniające uzyskanie efektów uczenia się dla modułu zajęć

Student zapozna się z podstawowymi zasady dotyczącymi eksploatacji wód podziemnych. Będzie
posiadał wiedzę o specyfice dopływu wody podziemnej do źródeł naturalnych i innych ujęć.

Opis efektów uczenia się dla modułu zajęć
Kod MEU Student, który zaliczył moduł zajęć zna i rozumie/potrafi/jest gotów do Powiązania z KEU Sposób weryfikacji i oceny efektów uczenia się osiągniętych przez studenta w ramach poszczególnych form zajęć i dla całego modułu zajęć
Wiedza: zna i rozumie
M_W001 Student zna i rozumie rodzaje wód podziemnych będących kopalinami i miejsca ich występowania w Polsce oraz zna różne rozwiązania konstrukcyjne ujęć wód podziemnych zaliczanych do kopalin. GGO1A_W03 Wynik testu zaliczeniowego
M_W002 Student zna i rozumie rozwiązania techniczne i wydobywania ze złóż solanek, wód termalnych i leczniczych. GGO1A_W02, GGO1A_W03 Kolokwium
M_W003 Student zna i rozumie specyfikę dopływu wody podziemnej do źródeł naturalnych i innych ujęć, ze szczególnym uwzględnieniem ujęć pionowych i ma wiedzę w odniesieniu do wpływu parametrów konstrukcyjnych i eksploatacyjnych ujęcia na wydatek eksploatacyjny i jakość eksploatowanej wody. GGO1A_W02, GGO1A_W03 Kolokwium
Umiejętności: potrafi
M_U001 Student potrafi zinterpretować przepisy ustawy Prawo geologiczne i górnicze, w zakresie dotyczącym koncesji na wydobywanie ze złóż solanek, wód termalnych i leczniczych. GGO1A_U01 Kolokwium
M_U002 Student potrafi wybrać rozwiązania techniczne dla poboru wody podziemnej będącej kopaliną w dostosowaniu do rodzaju ujęcia. GGO1A_U04, GGO1A_U01 Kolokwium
M_U003 Student potrafi obliczyć wydajność ujęć wód podziemnych w różnych warunkach hydrogeologicznych GGO1A_U01 Kolokwium
Kompetencje społeczne: jest gotów do
M_K001 Student jest gotów do oceny znaczenia gospodarczego wód termalnych jako źródła ciepła, solanek jako źródła pierwiastków i związków chemicznych oraz wód leczniczych jako bazowego surowca balneologicznego. GGO1A_K04 Wynik testu zaliczeniowego
Liczba godzin zajęć w ramach poszczególnych form zajęć:
SUMA (godz.)
Wykład
Ćwicz. aud
Ćwicz. lab
Ćw. proj.
Konw.
Zaj. sem.
Zaj. prakt
Zaj. terenowe
Zaj. warsztatowe
Prace kontr. przejść.
Lektorat
30 15 15 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Matryca kierunkowych efektów uczenia się w odniesieniu do form zajęć i sposobu zaliczenia, które pozwalają na ich uzyskanie
Kod MEU Student, który zaliczył moduł zajęć zna i rozumie/potrafi/jest gotów do Forma zajęć dydaktycznych
Wykład
Ćwicz. aud
Ćwicz. lab
Ćw. proj.
Konw.
Zaj. sem.
Zaj. prakt
Zaj. terenowe
Zaj. warsztatowe
Prace kontr. przejść.
Lektorat
Wiedza
M_W001 Student zna i rozumie rodzaje wód podziemnych będących kopalinami i miejsca ich występowania w Polsce oraz zna różne rozwiązania konstrukcyjne ujęć wód podziemnych zaliczanych do kopalin. + - - - - - - - - - -
M_W002 Student zna i rozumie rozwiązania techniczne i wydobywania ze złóż solanek, wód termalnych i leczniczych. + - - - - - - - - - -
M_W003 Student zna i rozumie specyfikę dopływu wody podziemnej do źródeł naturalnych i innych ujęć, ze szczególnym uwzględnieniem ujęć pionowych i ma wiedzę w odniesieniu do wpływu parametrów konstrukcyjnych i eksploatacyjnych ujęcia na wydatek eksploatacyjny i jakość eksploatowanej wody. + - - - - - - - - - -
Umiejętności
M_U001 Student potrafi zinterpretować przepisy ustawy Prawo geologiczne i górnicze, w zakresie dotyczącym koncesji na wydobywanie ze złóż solanek, wód termalnych i leczniczych. - + - - - - - - - - -
M_U002 Student potrafi wybrać rozwiązania techniczne dla poboru wody podziemnej będącej kopaliną w dostosowaniu do rodzaju ujęcia. - + - - - - - - - - -
M_U003 Student potrafi obliczyć wydajność ujęć wód podziemnych w różnych warunkach hydrogeologicznych - + - - - - - - - - -
Kompetencje społeczne
M_K001 Student jest gotów do oceny znaczenia gospodarczego wód termalnych jako źródła ciepła, solanek jako źródła pierwiastków i związków chemicznych oraz wód leczniczych jako bazowego surowca balneologicznego. + - - - - - - - - - -
Nakład pracy studenta (bilans punktów ECTS)
Forma aktywności studenta Obciążenie studenta
Sumaryczne obciążenie pracą studenta 60 godz
Punkty ECTS za moduł 2 ECTS
Udział w zajęciach dydaktycznych/praktyka 30 godz
Przygotowanie do zajęć 10 godz
Samodzielne studiowanie tematyki zajęć 15 godz
Egzamin lub kolokwium zaliczeniowe 2 godz
Dodatkowe godziny kontaktowe 3 godz
Szczegółowe treści kształcenia w ramach poszczególnych form zajęć (szczegółowy program wykładów i pozostałych zajęć)
Wykład (15h):
Eksploatacja złóż wód podziemnych

Podstawowe rozwiązania konstrukcyjne i technologiczne poboru wód podziemnych. Podstawowe urządzenia ciągu technologicznego do poboru wód. Ujęcia pionowe wody podziemnej. Dopływ wody podziemnej do ujęcia pionowego. Ujęcia poziome wody podziemnej. Dopływ wody podziemnej do źródła. Dopływ wody podziemnej do ujęcia poziomego. Wpływ parametrów konstrukcyjnych ujęcia wody podziemnej na wydatek eksploatacyjny. Wpływ położenia poziomu wody podziemnej na wydatek eksploatacyjny ujęcia. Wpływ położenia filtra na wydatek eksploatacyjny ujęcia. Wpływ średnicy filtra na wydatek eksploatacyjny ujęcia. Wpływ długości filtra na wydatek eksploatacyjny. Wpływ położenia drenu poziomego na wydatek eksploatacyjny ujęcia. Graniczna wydajność ujęcia. Dobór pomp do wydobywania wody. Prawne aspekty poboru wód podziemnych.

Ćwiczenia audytoryjne (15h):
Eksploatacja złóż wód podziemnych Hydrogram źródła i obliczenia wydajności eksploatacyjnej źródła. Obliczenia wydajności studni kopanych z dopływem przez dno. Obliczenia wydajności studni wierconej. Obliczenia zasięgu wpływu ujęcia pionowego w różnych warunkach hydrogeologicznych. Wpływ parametrów technicznych na wydajność ujęcia. Dopływy do studni dogłębionych i niedogłębionych. Ocena sprawności studni. Dobór pomp do wydobywania wody na podstawie danych katalogowych producenta. Ustalenie ograniczeń prawnych w poborze wód podziemnych.
Pozostałe informacje
Metody i techniki kształcenia:
  • Wykład: Treści prezentowane na wykładzie są przekazywane w formie prezentacji multimedialnej w połączeniu z klasycznym wykładem tablicowym wzbogaconymi o pokazy odnoszące się do prezentowanych zagadnień.
  • Ćwiczenia audytoryjne: Podczas zajęć audytoryjnych studenci na tablicy rozwiązują zadane wcześniej problemy. Prowadzący na bieżąco dokonuje stosowanych wyjaśnień i moderuje dyskusję z grupą nad danym problemem.
Warunki i sposób zaliczenia poszczególnych form zajęć, w tym zasady zaliczeń poprawkowych, a także warunki dopuszczenia do egzaminu:

Warunkiem niezbędnym do zaliczenia ćwiczeń audytoryjnych jest zaliczenie wszystkich wymaganych
zajęć, kolokwiów i sprawozdań, można opuścić jedne zajęcia bez konieczności ich odrabiania.
Nieusprawiedliwiona nieobecność na więcej niż na 3 zajęciach ćwiczeniowych wymaga powtarzania
całego przedmiotu.
Warunkiem zaliczenia wykładu jest uzyskanie pozytywnej oceny z kolokwium zaliczającego wykład.

Zasady udziału w zajęciach:
  • Wykład:
    – Obecność obowiązkowa: Nie
    – Zasady udziału w zajęciach: Studenci uczestniczą w zajęciach poznając kolejne treści nauczania zgodnie z syllabusem przedmiotu. Studenci winni na bieżąco zadawać pytania i wyjaśniać wątpliwości. Rejestracja audiowizualna wykładu wymaga zgody prowadzącego.
  • Ćwiczenia audytoryjne:
    – Obecność obowiązkowa: Tak
    – Zasady udziału w zajęciach: Studenci przystępując do ćwiczeń są zobowiązani do przygotowania się w zakresie wskazanym każdorazowo przez prowadzącego (np. w formie zestawów zadań). Ocena pracy studenta może bazować na wypowiedziach ustnych lub pisemnych w formie kolokwium, co zgodnie z regulaminem studiów AGH przekłada się na ocenę końcową z tej formy zajęć.
Sposób obliczania oceny końcowej:

Średnia arytmetyczna ocen z ćwiczeń i wykładów.

Sposób i tryb wyrównywania zaległości powstałych wskutek nieobecności studenta na zajęciach:

Samodzielne opracowanie zagadnienia omawianego na zajęciach na podstawie literatury.

Wymagania wstępne i dodatkowe, z uwzględnieniem sekwencyjności modułów :

Podstawowa znajomość hydrogeologii.

Zalecana literatura i pomoce naukowe:

1. Castany, Gilbert. Poszukiwanie i eksploatacja wód podziemnych. Warszawa Wyd. Geologiczne, 1972.
2. Ciężkowski W. i in.: Występowanie, dokumentowanie i eksploatacja endogenicznego dwutlenku węgla w Polsce. Poradnik Metodyczny. Wyd. Wrocławskie Towarzystwo Naukowe. Wrocław 2002.
3. Paczyński B.: Ocena zasobów dyspozycyjnych wód leczniczych i potencjalnie leczniczych – poradnik metodyczny. Wyd. PIG, Warszawa 2002.
4. Paczyński B., Sadurski A,; Hydrogeologia regionalna Polski. T. 2, Wody mineralne, lecznicze i termalne oraz kopalniane ; Ministerstwo Środowiska. Warszawa : Państwowy Instytut Geologiczny, 2007.
5. Duliński, W. Ropa Cz.;. Dobór pompy do eksploatacji wód mineralnych nagazowanych dwutlenkiem węgla. Wiertnictwo, Nafta, Gaz . – AGH- T.23/1,2006.
6. Duliński, W. Ropa Cz.;. Analiza i ustalenie parametrów eksploatacyjnych dla odwiertów wód mineralnych w zależności od wielkości wykładnika gazowego. Wiertnictwo, Nafta, Gaz . – AGH- T.25/2 ,2008.

Publikacje naukowe osób prowadzących zajęcia związane z tematyką modułu:

Lewkiewicz-Małysa, A., Winid B., Ocena stabilności składu chemicznego mineralnych wód leczniczych na przykładzie zmienności współczynników farmakodynamicznych w wodach z obszaru górniczego Wysowa, Przegląd Górniczy ; 2013 t. 69 nr 12, s. 98–110.
Lewkiewicz-Małysa, A., Winid B., Zmienność parametrów ilościowych i jakościowych wód mineralnych w dwuotworowym ujęciu Pieniawa Józefa w Polanicy Zdroju, Przegląd Górniczy;. 2013 t. 69 nr 12, s. 111–117.
Duda R., Winid B., Zdechlik R., Stępień M., Metodyka wyboru optymalnej metody wyznaczania zasięgu stref ochronnych ujęć zwykłych wód podziemnych z uwzględnieniem warunków hydrogeologicznych obszaru RZGW w Krakowie. Kraków : AGH WGGiOŚ, 2013. 154 s.

Informacje dodatkowe:

Sposób i tryb wyrównania zaległości powstałych wskutek nieobecności studenta na zajęciach:

- Wykłady – obecność na wykładach zgodnie z Regulaminem Studiów
- Ćwiczenia audytoryjne – warunkiem niezbędnym do zaliczenia ćwiczeń audytoryjnych jest zaliczenie wszystkich wymaganych zajęć i kolokwiów (z możliwością wykorzystania godzin konsultacji); można opuścić jedne zajęcia bez konieczności ich odrabiania.
Nieobecność na więcej niż 3 zajęciach (ćwiczenia audytoryjne) wymaga powtarzania całego przedmiotu.