Moduł oferowany także w ramach programów studiów:
Informacje ogólne:
Nazwa:
Historia kultury i cywilizacji
Tok studiów:
2019/2020
Kod:
HKLT-1-102-s
Wydział:
Humanistyczny
Poziom studiów:
Studia I stopnia
Specjalność:
-
Kierunek:
Kulturoznawstwo
Semestr:
1
Profil:
Ogólnoakademicki (A)
Język wykładowy:
Polski
Forma studiów:
Stacjonarne
Prowadzący moduł:
prof. nadzw. dr hab. Dębicki Jacek (jackdeb@autocom.pl)
Treści programowe zapewniające uzyskanie efektów uczenia się dla modułu zajęć

Celem kursu jest zapoznanie studentów z podstawowymi typami definicji cywilizacji i kultury oraz procesami wpływającymi na powstanie, rozwój i upadek cywilizacji. Ważna częścią wykładów będzie omówienie głównych cywilizacji historycznych.

Opis efektów uczenia się dla modułu zajęć
Kod MEU Student, który zaliczył moduł zajęć zna i rozumie/potrafi/jest gotów do Powiązania z KEU Sposób weryfikacji i oceny efektów uczenia się osiągniętych przez studenta w ramach poszczególnych form zajęć i dla całego modułu zajęć
Wiedza: zna i rozumie
M_W001 Zna ogólnie specyfikę dziejów kultury i procesów kulturotwórczych. KLT1A_W13, KLT1A_W11 Egzamin
M_W002 Zna wybrane historyczne koncepcje interpretujące dzieje relacji między cywilizacją a kulturą. KLT1A_W06 Egzamin
M_W003 Zna najważniejsze cywilizacje, historyczne i współczesne. KLT1A_W16, KLT1A_W01 Egzamin
Umiejętności: potrafi
M_U001 Potrafi uzasadnić przydatność lub brak przydatności najważniejszych historycznych koncepcji interpretujących relacje między cywilizacją a kulturą. KLT1A_U05 Egzamin
M_U002 Potrafi zastosować podstawowe pojęcia analizy historyczno-kulturowej do rozważań nad cywilizacjami i formacjami kulturowymi. KLT1A_U03, KLT1A_U05 Egzamin
M_U003 Potrafi wyjaśnić specyfikę głównych cywilizacji historycznych i współczesnych, wykazać ich osiągnięcia, przyczyny upadku lub perspektywy rozwojowe współczesnych KLT1A_U03 Egzamin
M_U004 Potrafi uzasadnić znaczenie badań multidyscyplinarnych dla wyjaśniania procesów ogólnocywilizacyjnych i ogólnokulturowych. KLT1A_U07, KLT1A_U02 Egzamin
M_U005 Potrafi prowadzić rozważania nad specyfiką dziejów kultury i procesów kulturotwórczych. KLT1A_U04, KLT1A_U21, KLT1A_U05 Egzamin,
Aktywność na zajęciach
Kompetencje społeczne: jest gotów do
M_K001 Ma świadomość znaczenia humanistyki dla rozumienia współczesnych procesów społecznych, politycznych, gospodarczych i kulturowych. KLT1A_K09 Aktywność na zajęciach
M_K002 W sposób pogłębiony interpretuje nowe idee i potrafi nad nimi prowadzić wieloaspektową dyskusję. KLT1A_K03 Aktywność na zajęciach
Liczba godzin zajęć w ramach poszczególnych form zajęć:
SUMA (godz.)
Wykład
Ćwicz. aud
Ćwicz. lab
Ćw. proj.
Konw.
Zaj. sem.
Zaj. prakt
Zaj. terenowe
Zaj. warsztatowe
Prace kontr. przejść.
Lektorat
60 30 30 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Matryca kierunkowych efektów uczenia się w odniesieniu do form zajęć i sposobu zaliczenia, które pozwalają na ich uzyskanie
Kod MEU Student, który zaliczył moduł zajęć zna i rozumie/potrafi/jest gotów do Forma zajęć dydaktycznych
Wykład
Ćwicz. aud
Ćwicz. lab
Ćw. proj.
Konw.
Zaj. sem.
Zaj. prakt
Zaj. terenowe
Zaj. warsztatowe
Prace kontr. przejść.
Lektorat
Wiedza
M_W001 Zna ogólnie specyfikę dziejów kultury i procesów kulturotwórczych. + + - - - - - - - - -
M_W002 Zna wybrane historyczne koncepcje interpretujące dzieje relacji między cywilizacją a kulturą. - - - - - - - - - - -
M_W003 Zna najważniejsze cywilizacje, historyczne i współczesne. + - - - - - - - - - -
Umiejętności
M_U001 Potrafi uzasadnić przydatność lub brak przydatności najważniejszych historycznych koncepcji interpretujących relacje między cywilizacją a kulturą. + - - - - - - - - - -
M_U002 Potrafi zastosować podstawowe pojęcia analizy historyczno-kulturowej do rozważań nad cywilizacjami i formacjami kulturowymi. + + - - - - - - - - -
M_U003 Potrafi wyjaśnić specyfikę głównych cywilizacji historycznych i współczesnych, wykazać ich osiągnięcia, przyczyny upadku lub perspektywy rozwojowe współczesnych + - - - - - - - - - -
M_U004 Potrafi uzasadnić znaczenie badań multidyscyplinarnych dla wyjaśniania procesów ogólnocywilizacyjnych i ogólnokulturowych. + - - - - - - - - - -
M_U005 Potrafi prowadzić rozważania nad specyfiką dziejów kultury i procesów kulturotwórczych. + + - - - - - - - - -
Kompetencje społeczne
M_K001 Ma świadomość znaczenia humanistyki dla rozumienia współczesnych procesów społecznych, politycznych, gospodarczych i kulturowych. + + - - - - - - - - -
M_K002 W sposób pogłębiony interpretuje nowe idee i potrafi nad nimi prowadzić wieloaspektową dyskusję. + + - - - - - - - - -
Nakład pracy studenta (bilans punktów ECTS)
Forma aktywności studenta Obciążenie studenta
Sumaryczne obciążenie pracą studenta 128 godz
Punkty ECTS za moduł 5 ECTS
Udział w zajęciach dydaktycznych/praktyka 60 godz
Przygotowanie do zajęć 28 godz
Samodzielne studiowanie tematyki zajęć 33 godz
Egzamin lub kolokwium zaliczeniowe 2 godz
Dodatkowe godziny kontaktowe 5 godz
Szczegółowe treści kształcenia w ramach poszczególnych form zajęć (szczegółowy program wykładów i pozostałych zajęć)
Wykład (30h):

Celem wykładu z “Historii kultury i cywilizacji” jest zapoznanie studentów z podstawowymi typami definicji cywilizacji i kultury, z procesami wpływającymi na powstanie, rozwój i upadek cywilizacji. Ważna częścią wykładów będzie omówienie głównych cywilizacji historycznych i istniejących współcześnie oraz ukazanie relacji między kulturą i cywilizacją. Tematyka wykładów przedstawia się następująco:
1.Podstawowe typy definicji cywilizacji i kultury:
a.definicje opisowo-wyliczające;
b.definicje historyczne;
c.definicje normatywne;
d.definicje psychologiczne;
e.definicje strukturalistyczne;
f.definicje genetyczne.
2.Wybrane interpretacje dotyczące powstania i rozwoju cywilizacji:
a. początki cywilizacji w ujęciu dyfuzjonistów;
b. unilinearny rozwój cywilizacji;
c. multilinearny rozwój cywilizacji;
d. interpretacje multiwariacyjne.
3. Pojęcie cywilizacji i kultury w polskiej myśli społecznej.
4. Wielkie cywilizacje i kultury świata:
a.wybrane cywilizacje historyczne:
- cywilizacja Egiptu;
- cywilizacje Mezopotamii;
- cywilizacja rzymska;
- cywilizacja grecka;
- cywilizacje Ameryki Środkowej i Południowej.
b. wybrane cywilizacje współczesne:
- cywilizacja chińska;
- cywilizacja indyjska;
- cywilizacje świata muzułmańskiego;
- cywilizacja zachodnioeuropejska;
- cywilizacja amerykańska.
5. Współczesne cywilizacje: perspektywy rozwoju, współpracy oraz pojawiające się zagrożenie.

Ćwiczenia audytoryjne (30h):
Historia kultury i cywilizacji

Kulturę rozpatrywać będziemy jako zespół procesów długiego trwania. Zajęcia audytoryjne koncentrować się będą na historii kultury i cywilizacji europejskiej. Podejmowana tematyka zajęć:
1. Wprowadzenie do tematyki zajęć. Kultura jako zjawisko długiego trwania.
2. Czym jest Europa? Próba zdefiniowania kultury europejskiej.
3. Dziedzictwo antycznej Grecji.
4. Dziedzictwo starożytnego Rzymu.
5. Średniowieczna Europa i człowiek Średniowiecza.
6. Narodziny wiary w człowieka czyi epoka renesansu w Europie.
7. Barok w Europie i w Polsce.
8. Oświeceniowa wizja świata i człowieka.
9. Na przekór Oświeceniu czyli Romantyzm w Europie.
10. Przełom XIX i XX wieku – narodziny kultury masowej w Europie.
11. Polska kultura okresu dwudziestolecia międzywojennego.
12. XX wiek jako wiek totalitaryzmów – pamięć o II wojnie światowej i ofiarach komunizmu.
13. Okres powojenny w Europie – od Zimnej Wojny do lat 80. XX wieku.
14. Upadek komunizmu w Europie.
15. Zakończenie. Przyszłość Europy i kultury europejskiej.

Pozostałe informacje
Metody i techniki kształcenia:
  • Wykład: Treści prezentowane na wykładzie są przekazywane w formie prezentacji multimedialnej w połączeniu z klasycznym wykładem tablicowym wzbogaconymi o pokazy odnoszące się do prezentowanych zagadnień.
  • Ćwiczenia audytoryjne: Podczas zajęć audytoryjnych studenci na tablicy rozwiązują zadane wcześniej problemy. Prowadzący na bieżąco dokonuje stosowanych wyjaśnień i moderuje dyskusję z grupą nad danym problemem.
Warunki i sposób zaliczenia poszczególnych form zajęć, w tym zasady zaliczeń poprawkowych, a także warunki dopuszczenia do egzaminu:

Ćwiczenia: Ocena z ćwiczeń audytoryjnych wystawiona będzie na podstawie oceny z prezentacji przygotowanej przez studenta oraz aktywności studenta podczas zajęć.

Zasady udziału w zajęciach:
  • Wykład:
    – Obecność obowiązkowa: Nie
    – Zasady udziału w zajęciach: Studenci uczestniczą w zajęciach poznając kolejne treści nauczania zgodnie z syllabusem przedmiotu. Studenci winni na bieżąco zadawać pytania i wyjaśniać wątpliwości. Rejestracja audiowizualna wykładu wymaga zgody prowadzącego.
  • Ćwiczenia audytoryjne:
    – Obecność obowiązkowa: Tak
    – Zasady udziału w zajęciach: Udział w zajęciach jest obowiązkowy i wymaga aktywności i zaangażowania w wykonywane zadania.
Sposób obliczania oceny końcowej:

Na ocenę końcową składają się następujące czynniki: uzyskana ocena z zaliczenia 20%oraz ocena z egzaminu 80%.

Sposób i tryb wyrównywania zaległości powstałych wskutek nieobecności studenta na zajęciach:

Ćwiczenia: W uzasadnionych wypadkach istnieje możliwość zaliczenia nieobecności ponad dopuszczalną normę (więcej niż dwie nieobecności) np. w formie eseju pisemnego lub kolokwium ustnego.

Wymagania wstępne i dodatkowe, z uwzględnieniem sekwencyjności modułów :

Student powinien posiadać wiedzę historyczną na poziomie rozszerzonej matury z historii oraz ogólną wiedzę z zakresu historii kultury, w tym zwłaszcza historii sztuki.

Zalecana literatura i pomoce naukowe:

- F. Braudel, Gramatyka cywilizacji, Warszawa 2006;
- F.Fernández-Armesto, Cywilizacje, Warszawa 2007;
- Ch, Barker, Studia kulturowe. Teoria i praktyka, Kraków 2005;
- J. Kowalski, A.i.M. Loba, J. Prokop, Dzieje kultury francuskiej, Warszawa 2007;
- Cz. Karolak, W. Kunicki, H. Orłowski, Dzieje kultury niemieckiej, Warszawa 2006;
- W. Lipoński, Dzieje kultury brytyjskiej, Warszawa 2006;
- M. Gołębiowski, Dzieje kultury Stanów Zjednoczonych, Warszawa 2006;
- M. Künstler, Dzieje kultury chińskiej, Warszawa 2007;
- M. Dziekan, Dzieje kultury arabskiej, Warszawa 2008;
- M. Gawrycki, Dzieje kultury latynoamerykańskiej, Warszawa 2009;
- G. Rachet, Słownik cywilizacji egipskiej, Katowice 1994;
- J.C.Fredouille, Słownik cywilizacji rzymskiej, Katowice 1996;
- G, Rachet, Słownik cywilizacji greckiej, Katowice 1998.
do ćwiczeń, fragmenty:
- F. Braudel, Gramatyka cywilizacji, Warszawa 2006
- H. Kaelble, Społeczna historia Europy. Od 1945 do współczesności, Warszawa 2010
- W. Reinhard, Życie po europejsku. Od czasów najdawniejszych do współczesności, Warszawa 2009
- J. Wolski, Historia powszechna. Starożytność, Warszawa 1994
- J. Le Goff, Kultura średniowiecznej Europy, tłum. Hanna Szumańska-Grossowa, Gdańsk–Warszawa 2002
- B. Zientara, Historia powszechna średniowiecza, Warszawa 1992.
- J. Delumeau, Cywilizacja Odrodzenia, Przeł. E. Bąkowska. Warszawa 1993
- Z. Wójcik, Historia powszechna XVI-XVII wieku, Warszawa 2008
- E. Rostworowski, Historia powszechna, wiek XVIII, Warszawa 2004
- A. Chwalba, Historia powszechna. Wiek XIX, Warszawa 2009
- T. Kizwalter, Historia powszechna, wiek XIX, Warszawa 2007
Zalecana literatura do zajęć audytoryjnych:
P. Kuncewicz, Legenda Europy, Muza, Warszawa 2005.
N. Davis, Europa. Rozprawa historyka z historią, Znak, Kraków 2003.
M. Malia, Lokomotywy historii: zwroty w dziejach i kształtowanie nowoczesnego świata, PWN, Warszawa 2008.
J. Stevenson, Historia Europy, Annapurna, Warszawa 2006.
W. Laqueur, Historia Europy 1945-1992, Puls, Londyn 1993.
J. Carpentier, F. Lebrun, Historia Europy, Volumen, Warszawa 1994.
E. Hobsbawm, Wiek skrajności: spojrzenie na krótkie dwudzieste stulecie, Politeja, Warszawa 1999.
F. Braudel, Historia i trwanie, Czytelnik, Warszawa 1971.

Publikacje naukowe osób prowadzących zajęcia związane z tematyką modułu:

Jacek DĘBICKI
Antropologia filozoficzna Gilberta de la Porrée a powstanie scholastycznej rzeźby wczesnogotyckiej W: Przegląd Filozoficzny. Nowa Seria 2013 R. 22 nr 1, s. 103–125.
Antropologia teologiczna Anzelma z Canterbury a sakralna rzeźba romańska o cechach antropomorficznych W: Duchowość: człowiek i wartości pod red. Ignacego Stanisława Fiuta. — Kraków: 2012. — (Prace Katedry Kulturoznawstwa i Filozofii Wydziału Humanistycznego Akademii Górniczo-Hutniczej ; t. 14) ; (Idee i Myśliciele), S. 75–95.
Idealizm i naturalizm w późnośredniowiecznym Krakowie: studium kulturoznawczo-filozoficzne o ideach odciśniętych w materii W: Komunikowanie – poznanie – kultura / pod red. Ignacego Stanisława Fiuta. — Kraków: Wydawnictwa AGH, 2011. — (Prace Katedry Kulturoznawstwa i Filozofii Wydziału Humanistycznego Akademii Górniczo-Hutniczej ; t. 13) ; (Idee i Myśliciele ), S. 127–154.
Myśl naturalistyczna w kulturze piętnastowiecznego Krakowa: studium kulturoznawczo-filozoficzne W: Komunikowanie – poznanie – kultura / pod red. Ignacego Stanisława Fiuta. — Kraków: Wydawnictwa AGH, 2011. — (Prace Katedry Kulturoznawstwa i Filozofii Wydziału Humanistycznego Akademii Górniczo-Hutniczej ; t. 13) ; (Idee i Myśliciele), S. 99–125.
Kognitywne funkcje sztuki: Gilbert de la Poréé, Jan Wielki, Wit Stwosz i Leonardo da Vinci Kraków : Aureus, cop. 2014. (Idee i Myśliciele).
Wszystkie publikacje naukowe znajdują się pod adresem: http://bpp.agh.edu.pl/autor/debicki-jacek-06944

Magdalena Parus-Jankowska
Magdalena Parus, Oral history i badania nad historią muzyki popularnej, „Kultura Współczesna”, nr 3/2017, s. 58-67.
Magdalena Parus, Marcin Wądołowski (red.), Oblicza pamięci. Tom II. Historia-pamięć-tożsamość, Wydawnictwa AGH, Kraków 2015
Magdalena Parus, Przydatność oral history do badań nad kulturą i społeczeństwem okresu PRL, w: Idee i myśliciele. Biografie, opowieści, autorytety, red. Katarzyna Skowronek, Wydawnictwo Aureus, Kraków 2015, s. 29-38
Magdalena Parus, Rafał Sowiński (red.), Oblicza pamięci. Tom I. Echa wojen, Wydawnictwa AGH, Kraków 2014

Informacje dodatkowe:

Brak.