Moduł oferowany także w ramach programów studiów:
Informacje ogólne:
Nazwa:
Socjologia miasta
Tok studiów:
2019/2020
Kod:
HSOC-2-113-II-s
Wydział:
Humanistyczny
Poziom studiów:
Studia II stopnia
Specjalność:
Innowacje i interwencje społeczne
Kierunek:
Socjologia
Semestr:
1
Profil:
Ogólnoakademicki (A)
Język wykładowy:
Polski
Forma studiów:
Stacjonarne
Strona www:
 
Prowadzący moduł:
dr hab. Gądecki Jacek (jgadecki@agh.edu.pl)
Treści programowe zapewniające uzyskanie efektów uczenia się dla modułu zajęć

Socjologia miasta zajmuje się opisem sposobów, w jakie miasto współkształtuje życie społeczne, traktując kontekst przestrzenny jako jeden z zasadniczych elementów świata społecznego. W trakcie kursu analizujemy trzy zasadnicze elementy miasta, tj.: – jego historię (od czasu powstania nowoczesnego miasta przemysłowego), jego strukturę geograficzną i fizyczną (oraz),
- organizację społeczną jego mieszkańców i mieszkanek.

Opis efektów uczenia się dla modułu zajęć
Kod MEU Student, który zaliczył moduł zajęć zna i rozumie/potrafi/jest gotów do Powiązania z KEU Sposób weryfikacji i oceny efektów uczenia się osiągniętych przez studenta w ramach poszczególnych form zajęć i dla całego modułu zajęć
Wiedza: zna i rozumie
M_W001 Student/ka rozumie i zna uwarunkowania społeczno-kulturowe oraz gospodarcze i polityczne kształtujące współczesne miasto w skali lokalnej i globalnej. SOC2A_W08, SOC2A_W02 Kolokwium,
Esej
M_W002 Rozumie społeczne uwarunkowania procesów urbanizacji SOC2A_W06, SOC2A_W07 Aktywność na zajęciach
Umiejętności: potrafi
M_U001 Student/ka umie w sposób krytyczny opisać różne aspekty rzeczywistości miejskiej odnosząc się do szerszych procesów społecznych, kulturowych i gospodarczych. SOC2A_U12, SOC2A_U10, SOC2A_U03, SOC2A_U06 Esej
Kompetencje społeczne: jest gotów do
M_K001 Student/ka dyskutuje w grupach i krytycznie analizuje klasyczne i nowe teksty dotyczące przemian miejkich. SOC2A_K03, SOC2A_K02, SOC2A_K01 Aktywność na zajęciach
Liczba godzin zajęć w ramach poszczególnych form zajęć:
SUMA (godz.)
Wykład
Ćwicz. aud
Ćwicz. lab
Ćw. proj.
Konw.
Zaj. sem.
Zaj. prakt
Zaj. terenowe
Zaj. warsztatowe
Prace kontr. przejść.
Lektorat
30 15 15 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Matryca kierunkowych efektów uczenia się w odniesieniu do form zajęć i sposobu zaliczenia, które pozwalają na ich uzyskanie
Kod MEU Student, który zaliczył moduł zajęć zna i rozumie/potrafi/jest gotów do Forma zajęć dydaktycznych
Wykład
Ćwicz. aud
Ćwicz. lab
Ćw. proj.
Konw.
Zaj. sem.
Zaj. prakt
Zaj. terenowe
Zaj. warsztatowe
Prace kontr. przejść.
Lektorat
Wiedza
M_W001 Student/ka rozumie i zna uwarunkowania społeczno-kulturowe oraz gospodarcze i polityczne kształtujące współczesne miasto w skali lokalnej i globalnej. + + - - - - - - - - -
M_W002 Rozumie społeczne uwarunkowania procesów urbanizacji + + - - - - - - - - -
Umiejętności
M_U001 Student/ka umie w sposób krytyczny opisać różne aspekty rzeczywistości miejskiej odnosząc się do szerszych procesów społecznych, kulturowych i gospodarczych. - + - - - - - - - - -
Kompetencje społeczne
M_K001 Student/ka dyskutuje w grupach i krytycznie analizuje klasyczne i nowe teksty dotyczące przemian miejkich. + + - - - - - - - - -
Nakład pracy studenta (bilans punktów ECTS)
Forma aktywności studenta Obciążenie studenta
Sumaryczne obciążenie pracą studenta 77 godz
Punkty ECTS za moduł 3 ECTS
Udział w zajęciach dydaktycznych/praktyka 30 godz
Przygotowanie do zajęć 14 godz
przygotowanie projektu, prezentacji, pracy pisemnej, sprawozdania 30 godz
Dodatkowe godziny kontaktowe 3 godz
Szczegółowe treści kształcenia w ramach poszczególnych form zajęć (szczegółowy program wykładów i pozostałych zajęć)
Wykład (15h):
Socjologia miasta

Socjologia miasta zajmuje się opisem sposobów, w jakie miasto współkształtuje życie społeczne, traktując kontekst przestrzenny jako jeden z zasadniczych elementów świata społecznego. W trakcie kursu analizujemy trzy zasadnicze elementy miasta, tj.:
- jego historię (od czasu powstania nowoczesnego miasta przemysłowego),
- jego strukturę geograficzną i fizyczną (oraz),
- organizację społeczną jego mieszkańców i mieszkanek.
Obracamy się między badaniem procesów na poziomie makro i poziomie mikro. Kurs jest opracowany w sposób chronologiczny, w celu uchwycenia dynamiki procesów przekształcania krajobrazu miejskiego i wynikających z nich teoretycznych i empirycznych ustaleń socjologicznych. Zaczynamy od badań etnograficznych prowadzonych w ramach tzw. szkoły chicagowskiej (miasto jako laboratorium badania życia społecznego). Analizujemy też ważne procesy makroekonomiczne, takie jak deindustrializacja i odpowiadajace im procesy miejskie, takie jak suburbanizacja czy gentryfikacja na nowych koncepcjach miasta (kreatywnego czy szczęśliwego) kończąc.
Badamy rolę środowiska zbudowanego w kształtowaniu interakcji społecznych czy mechanizmów formalnej i nieformalnej kontroli społecznej. Pytania stawiane w takcie zajęć pomogą zrozumieć to, jak działa miasto: kto podejmuje decyzje o przestrzeni miejskiej, do kogo należą miejsca publiczne, a kto jest z nich wykluczony…

Ćwiczenia audytoryjne (15h):
Socjologia miasta

ćwiczenia poświęcone są analizie tekstów związanych z tematyką danego spotkania

  1. Miasta, industrializacja i zmiany społeczno-przestrzenne (Simmel, Engels, Sennett
  2. Szkoła Chicagowska – etnografia miejska
  3. Środowisko przestrzenne i organizacja społeczna
  4. Kapitalizm i dynamika miejskich przemian (Harvey, Lefebvre, Castells)
  5. Procesy miejskie i spoleczne: suburbanizacja i gentryfikacja
  6. Klasy społeczne, ruchy i polityki miejskie
  7. Nowe technologie i miasto (władza, kontrola, bezpieczeństwo).

Pozostałe informacje
Metody i techniki kształcenia:
  • Wykład: Treści prezentowane na wykładzie są przekazywane w formie prezentacji multimedialnej w połączeniu z klasycznym wykładem tablicowym wzbogaconymi o pokazy odnoszące się do prezentowanych zagadnień.
  • Ćwiczenia audytoryjne: Podczas zajęć audytoryjnych studenci na tablicy rozwiązują zadane wcześniej problemy. Prowadzący na bieżąco dokonuje stosowanych wyjaśnień i moderuje dyskusję z grupą nad danym problemem.
Warunki i sposób zaliczenia poszczególnych form zajęć, w tym zasady zaliczeń poprawkowych, a także warunki dopuszczenia do egzaminu:

udział w konwersatorium oraz esej końcowy

Zasady udziału w zajęciach:
  • Wykład:
    – Obecność obowiązkowa: Nie
    – Zasady udziału w zajęciach: Studenci uczestniczą w zajęciach poznając kolejne treści nauczania zgodnie z syllabusem przedmiotu. Studenci winni na bieżąco zadawać pytania i wyjaśniać wątpliwości. Rejestracja audiowizualna wykładu wymaga zgody prowadzącego.
  • Ćwiczenia audytoryjne:
    – Obecność obowiązkowa: Tak
    – Zasady udziału w zajęciach: Studenci przystępując do ćwiczeń są zobowiązani do przygotowania się w zakresie wskazanym każdorazowo przez prowadzącego (np. w formie zestawów zadań). Ocena pracy studenta może bazować na wypowiedziach ustnych lub pisemnych w formie kolokwium, co zgodnie z regulaminem studiów AGH przekłada się na ocenę końcową z tej formy zajęć.
Sposób obliczania oceny końcowej:

Zaliczenie kursu
1. Udział w zajęciach konwerstoryjnych: na uczestnictwo w kursie składa się obecność i aktywność w trakcie konwersatorium. Studenci i Studentki powinni uczestniczyć w zajęciach zadając i odpowiadając na pytania do tekstu obowiązkowego lub wykonując mikrozadania (obserwacje, analizy) pojedynczo bądź w zespołach liczących od 2-5 osób; oceny zebrane w trakcie konwersatorium dają w sumie 50% oceny końcowej,
2. Esej końcowy dotyczący problematyki miejskiej (temat uzgodniony z prowadzącym) liczący od 5 do 10 str. tekstu (50% oceny końcowej);

Sposób i tryb wyrównywania zaległości powstałych wskutek nieobecności studenta na zajęciach:

Student/ka może bez konsekwencji opuścić 1. zajęcia ćwiczeniowe/konwersatoryjne. Każda kolejna nieobecność oznacza konieczność przygotowania i zreferowania tekstu przypisanego do zajęć, na których Student/ka był/a nieobecny/a.

Wymagania wstępne i dodatkowe, z uwzględnieniem sekwencyjności modułów :

nie dotyczy

Zalecana literatura i pomoce naukowe:

Literatura obowiązkowa:
Simmel, Georg. 2006. Mentalność mieszkańców wielkich miast. W: Georg Simmel, Most i drzwi. Wybór esejów. Warszawa: Oficyna Naukowa, s. 114-134.
Hannertz, Ulf .2006. Odkrywanie miasta. Kraków: WUJ, s. 31-68
Gehl, Jan. 2013. Życie między budynkami. Użytkowanie przestrzeni publicznych. Kraków: RAM, s. 9-52.
Harvey, David. 2012. Bunt miast. Prawo do miasta i miejska rewolucja, Warszawa: Bęc Zmiana, s. 21-49.
Kajdanek, Katarzyna. 2012. Suburbanizacja po polsku. Kraków: NOMOS, s. 221-231.
Kubicki, Paweł. 2011. Nowi mieszczanie w nowej Polsce. Warszawa: Instytut Obywatelski (dostępne on-line).

Literatura dodatkowa:
1. Bridge G., Watson S., (ed.), 2002, The Blackwell City Reader, Blackwell, Oxford.
2. Florida R., 2002. The Rise of the Creative Class, Basic Book, New York.
3. Hannerz U., 2006, Odkrywanie miasta. Antropologia obszarów miejskich, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków.
4. Jałowiecki B., Szczepański M.S., 2002, Miasto i przestrzeń w perspektywie socjologicznej, Wydawnictwo Scholar Warszawa.
5. Majer A., 2010, Socjologia i przestrzeń miejska, PWN Warszawa;
6. Rybicki P., 1972, Społeczeństwo miejskie, PWN, Warszawa.
7. Rewers E., 2005, Post-Polis. Wstęp do filozofii ponowoczesnego miasta, Universitas, Kraków.
8. Sassen S., 1991, The Global City, Princeton University Press, Princeton and Oxford.
9. Soja E., 2000, Postmetropolis. Critical Studies of Cities and Regions, Blackwell, Oxford.
10. Toporow W., 2000, Miasto i mit, Wydawnictwo Słowo/Obraz/Terytoria, Gdańsk.
11. Zukin S., 1995, The Cultures of Cities., Mass. Blackwell Cambridge.

Publikacje naukowe osób prowadzących zajęcia związane z tematyką modułu:

Gądecki Jacek. 2015. Społeczne oddziaływanie krajobrazu [w:] Krajobraz kulturowo – przyrodniczy w wymiarze społecznym. Warszawa: Narodowe Centrum Kultury i Polski Komitet UNESCO, s. 135-148.
Gądecki Jacek, 2014. Przestrzeń zamieszkiwania jako nośnik procesu gentryfikacji na przykładzie Nowej Huty [w:] Magdalena Łukasiuk i Marcin Jewdokimow (red.) Socjologia zamieszkiwania. Warszawa: Sub Lupa, s. 215-238.
Gądecki Jacek, 2012. Gating Warsaw: Enclosed Housing Estates and the Aesthercs of Luxury [w:] Monika Grubbauer i Joanna Kusiak (red.) Chasing Warsaw. Socio-Material Dynamics of Transformaron. Frankfurt/New York: Campus Verlag, s.109-132.
Gądecki, Jacek. 2010. Trudny rejs obiektu flagowego – spojrzenie na rolę Centrum Sztuki Współczesnej w Toruniu w kształtowaniu kapitału kulturowego miasta, [w:] Ewa Rewers i Agata Skórzyńska (red.). Sztuka – kapitał kulturowy polskich miast, Poznań: UAM, s. 133-144.
Gądecki, Jacek i Chrisran Smigiel. 2009. A Paradise behind Gates and Walls. Gated Communires in Eastern Europe and the Promsie of Happiness. [w:] Arnold Bartetzky i Marc Schalenberg (red.) Urban Planning and the Pursuit of Happiness.

European Variarons on a Universal Theme. Berlin: JOVIS, s. 198-217.
Gądecki, Jacek. 2008. Rekonstruując tożsamość dzielnicy – próby gentryfikacji Bydgoskiego Przedmieścia. [w:] Miasto, miejsce znaczące. Toruń: Galeria Sztuki Wozownia, s. 28-36.
Gądecki, Jacek. 2008. Moje miasto – w poszukiwaniu szaty informacyjnej miasta. 

[w:] Bogdan Jałowiecki i Wojciech Łukowski (red.). Szata informacyjna miasta. Warszawa: Scholar i SWPS Academica, s. 87-99.
Gądecki, Jacek. 2007. Za murami – krytyczna analiza dyskursu na temat osiedli typu gated communires w Polsce. [w:] Bogdan Jałowiecki i Wojciech Łukowski (red.). Ge{oizacja polskiej przestrzeni miejskiej. Warszawa: Scholar i SWPS Academica, s. 87-103.
Gądecki, Jacek. 2007. Architektura i przemoc: od ge{a do gated community.

[w:] Radosław Sojak (red.). Szara strefa przemocy-szara strefa transformacji? Przestrzenie
przymusu. Toruń: Wydawnictwo UMK, s. 257-268.

Informacje dodatkowe:

Literatura kursowa: dostępna w bibliotece WH AGH (budynek D13) albo w ramach oryginalnych publikacji, albo kserokopii w spec. przygotowanym segregatorze. Uwaga: prowadzący nie ma obowiązku zapewnienia cyfrowej wersji tekstów i dostarcza jedną ich kopię na początki semestru.